{"id":95,"date":"2008-10-17T15:23:12","date_gmt":"2008-10-17T13:23:12","guid":{"rendered":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/?p=95"},"modified":"2019-10-18T11:31:57","modified_gmt":"2019-10-18T09:31:57","slug":"95","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/?p=95","title":{"rendered":""},"content":{"rendered":"

Jan Pawe\u0142 II – 100 najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 pontyfikatu
\n<\/strong><\/u><\/p>\n

Publikujemy opracowane przez KAI zestawienie 100. najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 pontyfikatu Jana Paw\u0142a II.<\/div>\n

1. INAUGURACJA PONTYFIKATU – ”Nie l\u0119kajcie si\u0119!” – 22.10.1978 <\/p>\n

Bez przesady mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce atmosfera wyczekiwania obj\u0119\u0142a tego dnia ca\u0142y \u015bwiat. Dla wi\u0119kszo\u015bci Polaków to oczekiwanie miesza\u0142o si\u0119 z rado\u015bci\u0105. Komunistyczne w\u0142adze PRL, które musia\u0142y w dodatku prze\u0142kn\u0105\u0107 transmisj\u0119 tego wydarzenia w pa\u0144stwowej telewizji, prze\u017cywa\u0142y strach o przysz\u0142o\u015b\u0107 ca\u0142ego systemu. "Proletariusze wszystkich krajów, \u0142\u0105czcie si\u0119!" – ten slogan towarzyszy\u0142 winiecie "Trybuny Ludu" tak\u017ce w wydaniu z 22 pa\u017adziernika 1978 roku. Tego dnia nie tylko proletariusze, ale przede wszystkim komunistyczni w\u0142adcy bloku wschodniego byli rzeczywi\u015bcie zjednoczeni. Po\u0142\u0105czy\u0142 ich strach. Oto bowiem cz\u0142owiek z kraju komunistycznego zosta\u0142 Papie\u017cem, a jego s\u0142owa – których przecie\u017c nie mo\u017cna ocenzurowa\u0107! – us\u0142ysz\u0105 ludzie na wszystkich kontynentach. Te s\u0142owa rzeczywi\u015bcie wstrz\u0105sn\u0119\u0142y \u015bwiatem. Wezwanie "nie l\u0119kajcie si\u0119!" zabrzmia\u0142y jak wyzwanie i mia\u0142y w sobie potencja\u0142 du\u017co mocniejszy od tego prezentowanego podczas wojskowych defilad na Placu Czerwonym. Transmisj\u0119 z Placu \u015bw. Piotra obejrza\u0142o miliard osób! Ju\u017c wówczas dla ka\u017cdego obserwatora tej przejmuj\u0105cej inauguracji – kimkolwiek by by\u0142, sk\u0105dkolwiek by pochodzi\u0142, i w cokolwiek wierzy\u0142 – nie mog\u0142o by\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ten \u015bwiat nie b\u0119dzie ju\u017c taki sam.
\nZ perspektywy czasu wida\u0107 jeszcze wyra\u017aniej znaczenie tamtego wezwania. Owo "nie l\u0119kajcie si\u0119", sta\u0142o si\u0119 s\u0142ynnym ju\u017c dzi\u015b "znakiem firmowym" pontyfikatu Jana Paw\u0142a II. A to dlatego, \u017ce w miar\u0119 up\u0142ywu czasu \u015bwiat coraz wyra\u017aniej przekonywa\u0142 si\u0119 jak niezwyk\u0142y i niestereotypowy to papie\u017c, jak wiele osi\u0105gn\u0105\u0142, ile razy zdumia\u0142 \u015bwiat. Rzeczywi\u015bcie, on si\u0119 nie l\u0119ka\u0142… <\/p>\n

2. Pierwsza zagraniczna podró\u017c (do Ameryki \u0141aci\u0144skiej: Dominikana, Meksyk i na Wyspy Bahama) 25.01-01.02 1979. <\/p>\n

W przemówieniu do Episkopatu Ameryki \u0141aci\u0144skiej Papie\u017c przestrzega przed coraz powszechniejszym "nowym sposobom odczytywania" Ewangelii, dopuszczaj\u0105cym przemoc jako \u015brodek walki z niesprawiedliwo\u015bci\u0105. "(…) obraz Chrystusa polityka, rewolucjonisty, wywrotowca z Nazaretu, nie zgadza si\u0119 z katechez\u0105 Ko\u015bcio\u0142a". Pierwsza podczas tego pontyfikatu przestroga przed tzw. "teologi\u0105 wyzwolenia". <\/p>\n

3. PIERWSZA ENCYKLIKA – „Redemptor Hominis” – 04.03.1979 <\/p>\n

W dokumencie og\u0142oszonym pi\u0119\u0107 miesi\u0119cy po wyborze na papie\u017ca, Jan Pawe\u0142 II ukazuje \u015bwiatu g\u0142ówne idee, którym pragnie s\u0142u\u017cy\u0107 jako nast\u0119pca \u015bw. Piotra. Encyklika jest tak\u017ce ocen\u0105 duchowej kondycji wspó\u0142czesnego \u015bwiata widzian\u0105 oczyma "m\u0142odego" Papie\u017ca. Nie jest to diagnoza optymistyczna. Papie\u017c mówi o XX wieku jako stuleciu, w którym "ludzie ludziom ogromnie wiele zgotowali krzywd i cierpie\u0144". Daje do zrozumienia, \u017ce proces ten nie zosta\u0142 zdecydowanie zahamowany i wyra\u017ca nadziej\u0119, \u017ce powo\u0142anie do \u017cycia ONZ b\u0119dzie sprzyja\u0142o okre\u015bleniu i ustaleniu obiektywnych i nienaruszalnych praw cz\u0142owieka. <\/p>\n

Temat ten – jeden z fundamentów pierwszej papieskiej encykliki – stanowi tak\u017ce niezwykle charakterystyczny rys ca\u0142ego pontyfikatu Jana Paw\u0142a II, cz\u0119sto nazywanego "papie\u017cem praw cz\u0142owieka". Znajduj\u0105 si\u0119 tu tak\u017ce inne wielkie w\u0105tki, rozwijane w kolejnych latach pontyfikatu: wezwanie o to, by nie tyle "wi\u0119cej mie\u0107" ale "bardziej by\u0107"; niepokój dotycz\u0105cy panuj\u0105cej w \u015bwiecie spo\u0142ecznej niesprawiedliwo\u015bci; wskazanie na rozziew mi\u0119dzy sta\u0142ym post\u0119pem cywilizacyjnym a rozwojem moralno\u015bci i etyki, który "zdaje si\u0119, niestety, wci\u0105\u017c pozostawa\u0107 w tyle" <\/p>\n

"Redemptor hominis" to wyk\u0142ad chrze\u015bcija\u0144skiego humanizmu. By\u0142 to za\u015b – jak wyzna\u0142 sam Papie\u017c – "temat, który przywióz\u0142 ze sob\u0105" do Rzymu. Jest to wyk\u0142ad klarowny i pi\u0119kny. Nic dziwnego: Autor dopiero niedawno (i z \u017calem) porzuci\u0142 literacki warsztat (cho\u0107 nie na zawsze, jak mia\u0142o si\u0119 okaza\u0107 po latach). Papie\u017c pisze np. \u017ce "g\u0142\u0119bokie zdumienie wobec warto\u015bci i godno\u015bci cz\u0142owieka nazywa si\u0119 Ewangeli\u0105, czyli Dobra Nowin\u0105. Nazywa si\u0119 te\u017c chrze\u015bcija\u0144stwem". <\/p>\n

\n4. PIELGRZYMKA DO POLSKI, 2-10.06.1979 <\/p>\n

Z ci\u0119\u017ckim sercem i wielkim strachem w\u0142adze zgodzi\u0142y si\u0119 "wpu\u015bci\u0107" papie\u017ca-Polaka do Ojczyzny. To by\u0142o jak sen. Polacy wyczuwali, \u017ce nie s\u0105 ju\u017c pozbawionymi prawa g\u0142osu \u015bwiadkami historii ale te\u017c – wreszcie!- staja si\u0119 jej uczestnikami. Tej podró\u017cy towarzyszy entuzjazm milionów Polaków i wielkie wzruszenie samego Papie\u017ca, który doskonale wie, \u017ce dla rodaków jest zwiastunem wolno\u015bci. Podczas kolejnych etapów wizyty Jan Pawe\u0142 II przypomina o wspania\u0142ym chrze\u015bcija\u0144skim dziedzictwie tej ziemi oraz o tym, \u017ce bez chrze\u015bcija\u0144stwa nie ma Polski i jej kultury. Niemal od razu staje si\u0119 jasne, \u017ce wo\u0142anie na warszawskim Placu Zwyci\u0119stwa: "Niech zst\u0105pi Duch Twój i odnowi oblicze ziemi, tej ziemi!" zyska trwa\u0142e miejsce w polskiej historii. To w znacznej mierze dzi\u0119ki nim w\u0142a\u015bnie Polacy, których wybór Karola Wojty\u0142y w jaki\u015b tajemny sposób zjednoczy\u0142, teraz poczuli si\u0119 jeszcze bardziej wolni i solidarni. Rok pó\u017aniej narodzi\u0142a si\u0119 "Solidarno\u015b\u0107"…
\nW Gnie\u017anie s\u0142owia\u0144ski Papie\u017c przypomina o prawie sta\u0142ego "obywatelstwa" w Europie dla krajów ze wschodniej cz\u0119\u015bci kontynentu; na terenie obozu koncentracyjnego Auschwitz medytuje nad z\u0142em XX wieku i totalizmach, które napi\u0119tnowa\u0142y ca\u0142e stulecie. <\/p>\n

Papieska pielgrzymka w 1979 to nie tylko upomnienie si\u0119 u komunistycznych mo\u017cnow\u0142adców o polityczn\u0105 wolno\u015b\u0107 dla narodu. To tak\u017ce, a mo\u017ce nawet przede wszystkim, wielki apel do sumie\u0144 wszystkich i ka\u017cdego z osobna, by nie mówi\u0107 "nie" Chrystusowi i zachowa\u0107 wierno\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144skiemu dziedzictwu Polski. Te pi\u0119kne, niezapomniane s\u0142owa z krakowskich B\u0142oni mia\u0142y przygotowa\u0107 Polaków na czas odzyskanej wolno\u015bci. <\/p>\n

\n5. Przemówienie na forum ONZ – 02.10.1979 <\/p>\n

Pean na cze\u015b\u0107 praw cz\u0142owieka, w tym wolno\u015bci sumienia. Czytelna przestroga wobec systemów ateistycznych, w których ludzie wierz\u0105cy staj\u0105 si\u0119 obywatelami drugiej kategorii. Daniel Moynihan, ambasador USA przy ONZ: "(…) delegaci z Europy Wschodniej i Zwi\u0105zku Sowieckiego (…) po raz pierwszy w tej sali byli przestraszeni, a nie znudzeni". <\/p>\n

6. Wizyta u patriarchy ekumenicznego Dimitriosa I w Istambule – 30.11.1979. <\/p>\n

Ustanowienie oficjalnego dialogu teologicznego pomi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142ami: katolickim i prawos\u0142awnym. "(…) potwierdzamy ponownie nasz\u0105 zdecydowan\u0105 wol\u0119 uczynienia wszystkiego, co w naszej mocy, \u017ceby przyspieszy\u0107 dzie\u0144, kiedy przywrócona zostanie pe\u0142na wspólnota (…) i kiedy b\u0119dziemy mogli koncelebrowa\u0107 bosk\u0105 Eucharysti\u0119".
\n. Pierwsza pielgrzymka do Afryki (Zair, Kongo, Kenia, Ghana, Górna Wolta i Wybrze\u017ce Ko\u015bci S\u0142oniowej) 02.-12.05 1980 <\/p>\n

Pierwsze bezpo\u015brednie do\u015bwiadczenie Afryki i pierwsze wnioski: "To nie jest Ko\u015bció\u0142 przyniesiony z zewn\u0105trz, to jest ich Ko\u015bció\u0142, Ko\u015bció\u0142 prze\u017cywany autentycznie, po afryka\u0144sku; wszyscy\u015bmy to widzieli, czuli, obserwowali; i my tak\u017ce doznajemy wielkiej rado\u015bci z powodu tej afryka\u0144sko\u015bci, poniewa\u017c Ko\u015bció\u0142, który by\u0142by czym\u015b importowanym, (…) nie by\u0142by jeszcze autentycznym i autentycznie dojrza\u0142ym Ko\u015bcio\u0142em" (do dziennikarzy podczas lotu do Rzymu) <\/p>\n

8. Pielgrzymka do Francji, 30.05-02.06.1980 <\/p>\n

Papie\u017c na stadionie Parc de Princes odpowiada na pytania nurtuj\u0105ce m\u0142odych Francuzów (m.in. o "rygoryzm" Ko\u015bcio\u0142a w kwestiach seksualnych). Podczas Mszy na lotnisku Le Bourget pada jedna z najbardziej dramatycznych kwestii tego pontyfikatu: "(…) Francjo, najstarsza córko Ko\u015bcio\u0142a, czy jeste\u015b wierna przyrzeczeniom twojego Chrztu?" <\/p>\n

9. WYST\u0104PIENIE W SIEDZIBIE UNESCO w Pary\u017cu, 02.06.1980 <\/p>\n

Na to wydarzenie oczekiwano ze zrozumia\u0142ym zainteresowaniem. Oto do siedziby \u015bwiatowej organizacji zajmuj\u0105cej si\u0119 dziedzictwem kulturowym ludzko\u015bci przybywa Papie\u017c ze Wschodu, z obszaru, gdzie oficjalna kultura od dziesi\u0119cioleci \u017cyje w ramach regulowanych przez partyjnych funkcjonariuszy. Czym b\u0119dzie chcia\u0142 podzieli\u0107 si\u0119 ze \u015bwiatem kto\u015b, kto jako twórca, ma z kultur\u0105 zwi\u0105zek szczególny? Co powie by\u0142y aktor, poeta i dramaturg, wytrawny intelektualista i przyjaciel ludzi kultury? <\/p>\n

Papieskie wyst\u0105pienie to "g\u0142\u0119boki i szczery ho\u0142d" z\u0142o\u017cony wszystkim kulturom ludzko\u015bci; to wyra\u017cenie zachwytu "nad twórczym bogactwem ducha ludzkiego, nad tym nieustaj\u0105cym trudem, który ma na celu zachowanie i ugruntowanie to\u017csamo\u015bci cz\u0142owieka". Wyra\u017caj\u0105c przekonanie o szczególnym zwi\u0105zku religii – zw\u0142aszcza chrze\u015bcija\u0144stwa – z kultur\u0105, czego dobitnie dowodzi przyk\u0142ad Europy, z szacunkiem wspomina o tym dziedzictwie, które wyp\u0142ywa "z innych \u017aróde\u0142 inspiracji religijnej i humanistyczno-etycznej". Ta otwarta i pe\u0142na uznania postawa wobec wszystkich kultur b\u0119dzie charakteryzowa\u0107 dalsze lata pontyfikatu. Kultur\u0105 jest bowiem dla Papie\u017ca to, przez co cz\u0142owiek staje si\u0119 bardziej cz\u0142owiekiem, bardziej "jest". <\/p>\n

Paryskie przemówienie zawiera\u0142o te\u017c wzruszaj\u0105ce nawi\u0105zanie do polskiej kultury, zw\u0142aszcza jej roli w najmroczniejszych czasach. Cz\u0142owiek, który pozna\u0142 z bliska realia obydwu totalizmów sk\u0142ada \u015bwiadectwo i\u017c jego naród opar\u0142 si\u0119 rozbiorom i pot\u0119dze okupantów dzi\u0119ki w\u0142asnej kulturze. Ona w\u0142a\u015bnie okaza\u0142a si\u0119 "pot\u0119g\u0105 wi\u0119ksz\u0105 od tamtych pot\u0119g". Kto wie, mo\u017ce wypowiadaj\u0105c te s\u0142owa papie\u017c przypomina\u0142 sobie czasy konspiracyjnego teatru, w którym sam recytowa\u0142 Mickiewicza, S\u0142owackiego, Norwida? <\/p>\n

\n10. Druga encyklika – "Dives in misericordia" – 30.11.1980. <\/p>\n

Medytacja o tajemnicy mi\u0142osierdzia, wezwanie do jego czynienia w \u015bwiecie, który niejednokrotnie wci\u0105\u017c ho\u0142duje zasadzie "oko za oko i z\u0105b za z\u0105b" i w którym niepokoi "upadek wielu podstawowych warto\u015bci". Encyklika, która, jak dzi\u015b wida\u0107, by\u0142a "wst\u0119pem" do aktu zawierzenia \u015bwiata Bo\u017cemu Mi\u0142osierdziu w \u0141agiewnikach. <\/p>\n

11. List do sekretarza generalnego KC KPZR Leonida Bre\u017cniewa – 16.12.1980 <\/p>\n

Styl dyplomatyczny ale przes\u0142anie jasne: to g\u0142os w obronie suwerenno\u015bci Polski kierowany do szefa komunistycznego imperium. Obawa przed radzieck\u0105 interwencj\u0105, tak \u017cywa w Polsce, nie mog\u0142a nie niepokoi\u0107 polskiego papie\u017ca, który przypomina\u0142 Bre\u017cniewowi i\u017c Polska sta\u0142a si\u0119 w 1939 roku pierwsz\u0105 ofiar\u0105 agresji, prze\u017cy\u0142 straszliwa okupacj\u0119 i straci\u0142 blisko 6 milionów ludzi. Papie prosi Sekretarza KPZR, aby uczyni\u0142 wszystko dla wyeliminowania przyczyn zaniepokojenia "wokó\u0142 aktualnej sytuacji w Polsce". <\/p>\n

12. Og\u0142oszenie Cyryla i Metodego wspó\u0142patronami Europy – 31.12.1980 <\/p>\n

Kolejne przypomnienie i\u017c historia Europy to tak\u017ce bogata duchowo\u015b\u0107 wschodniej cz\u0119\u015bci kontynentu, w której Ewangeli\u0119 krzewili przypominani ca\u0142ej Europie aposto\u0142owie S\u0142owian. <\/p>\n

13. Audiencja dla delegacji "Solidarno\u015bci" – 15.01.1981 <\/p>\n

Wzruszaj\u0105ce spotkanie z postaci\u0105 uwa\u017can\u0105 przez Polaków za duchowego ojca "Solidarno\u015bci". Papie\u017c wyra\u017ca wdzi\u0119czno\u015b\u0107 za to, \u017ce ruch nie jest skierowany "przeciwko" komukolwiek ale wy\u0142\u0105cznie "ku": ku wspólnemu dobru reform. <\/p>\n

14. Pierwsza pielgrzymka do Azji (Pakistan, Filipiny, wyspa Guam, Japonia, Alaska) 16-27.02. 1981
\nPapie\u017c na najludniejszym i najmniej katolickim kontynencie. Podczas spotkania w Seulu wyra\u017ca uznanie duchowym przywódcom ró\u017cnych religii dla "cennego dziedzictwa kulturowego i godnych podziwu tradycji", których s\u0105 "stró\u017cami i \u017cywym \u015bwiadectwem". Wspólnoty katolickie zach\u0119ca do piel\u0119gnowania ewangelicznych warto\u015bci oraz budzenia powo\u0142a\u0144. <\/p>\n

15. ZAMACH, 13.05.1981 <\/p>\n

Papamobile wolno przemieszcza si\u0119 w\u015bród sektorów wype\u0142nionych pielgrzymami z ca\u0142ego \u015bwiata. Papie\u017c zd\u0105\u017cy\u0142 w\u0142a\u015bnie odda\u0107 rodzicom ma\u0142\u0105 dziewczynk\u0119, któr\u0105 przed chwil\u0105, w\u015bród wiwatów t\u0142umu uniós\u0142 i przytuli\u0142. G\u0142o\u015bne, suche trzaski. Dwa lub trzy. Z placu podrywaj\u0105 si\u0119 go\u0142\u0119bie. Papieski sekretarz ks. Stanis\u0142aw Dziwisz jest kompletnie zaskoczony. Nie od razu rozumie co si\u0119 sta\u0142o. Spogl\u0105da na Papie\u017ca: "Chwia\u0142 si\u0119, ale nie by\u0142o wida\u0107 krwi ani ran. Zapyta\u0142em: Odpowiedzia\u0142: Spyta\u0142em jeszcze: "Czy bardzo boli?", a on powiedzia\u0142: – "Tak". <\/p>\n

Zamach. A wi\u0119c wydarzenie nie przewidziane, nie zaplanowane przez Papie\u017ca. \u017baden dokument, inicjatywa, idea, spotkanie czy pielgrzymka. A jednak jedno z najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 pontyfikatu, pe\u0142ne zdumiewaj\u0105cych okoliczno\u015bci. Pocz\u0105wszy od faktu, \u017ce Jan Pawe\u0142 II prze\u017cy\u0142. Kula o milimetry mija cz\u0119\u015bci cia\u0142a, których uszkodzenie mo\u017ce spowodowa\u0107 natychmiastow\u0105 \u015bmier\u0107. Musia\u0142a wi\u0119c, – jak pisze André Frossard – "przeby\u0107 w organizmie tras\u0119 zupe\u0142nie nieprawdopodobn\u0105". Cud? <\/p>\n

Dla Papie\u017ca kolejny dowód opieki Matki Bo\u017cej, której powierzy\u0142 swoje pos\u0142ugiwanie, a s\u0142owa Totus Tuus – Ca\u0142y Twój, umie\u015bci\u0142 w swoim herbie. Nie obawia\u0142 si\u0119 \u015bmierci: "w chwili, kiedy pada\u0142em na placu \u015bwi\u0119tego Piotra, mia\u0142em wyra\u017ane przeczucie, \u017ce wyjd\u0119 z tego". Zdumionemu Frossardowi wyzna te\u017c: "czyja\u015b r\u0119ka strzela\u0142a, ale Inna R\u0119ka prowadzi\u0142a kul\u0119". Zamach mia\u0142 miejsce 13 maja a wi\u0119c w rocznic\u0119 pierwszych objawie\u0144 w Fatimie z 1917 roku. Jeszcze w szpitalu papie\u017c prosi o kopert\u0119 z trzeci\u0105 tajemnic\u0105 fatimsk\u0105. Przeczyta tam o cierpi\u0105cym cz\u0142owieku w bieli… <\/p>\n

Zamach sprawi, \u017ce stanie si\u0119 jeszcze bli\u017cszy milionom chorych, cierpi\u0105cych, prze\u015bladowanych. Od tego momentu spotkania z nimi nabior\u0105 dodatkowego wyrazu. Odt\u0105d b\u0119dzie jeszcze bardziej jednym z nich.
\n16. Trzecia encyklika – "Laborem exercens”, 14.09.1981 <\/p>\n

Refleksja o tym czym jest i czym powinna by\u0107 praca cz\u0142owieka; przypomnienie zasady, "której Ko\u015bció\u0142 stale naucza\u0142. Jest to zasada pierwsze\u0144stwa ‘pracy’ nad ‘kapita\u0142em’ ". Autor, by\u0142y robotnik, moc\u0105 papieskiego autorytetu, wyst\u0119puje w obronie godno\u015bci robotników, tak\u017ce we w\u0142asnej ojczy\u017anie. Jednemu z rozdzia\u0142ów nadaje tytu\u0142: "Solidarno\u015b\u0107 ludzi pracy"… <\/p>\n

17. Adhortacja apostolska "Familiaris consortio", 22.11.1981 <\/p>\n

Przegl\u0105d wyzwa\u0144 dotycz\u0105cych wspó\u0142czesnej rodziny (antykoncepcja, rozwody i ma\u0142\u017ce\u0144stwa niesakramentalne) i wskazanie na pi\u0119kno \u017cycia wed\u0142ug warto\u015bci, co – jak przyznaje – nie jest \u0142atwe. \u015awiadectwo ogromnej wiedzy i jeszcze wi\u0119kszej troski o to, by osoby prze\u017cywaj\u0105ce ró\u017cnorakie trudno\u015bci nie czu\u0142y si\u0119 od\u0142\u0105czone od Ko\u015bcio\u0142a. <\/p>\n

18. Kard. Joseph Ratzinger zostaje mianowany prefektem Kongregacji Nauki Wiary – 25.11.1981.
\nNominacja dla – jak si\u0119 mia\u0142o okaza\u0107 – jednej z najbardziej wyrazistych postaci Watykanu. Przez nast\u0119pne lata \u015bwiat b\u0119dzie z podziwem obserwowa\u0142 sposób, w jaki niemiecki kardyna\u0142 \u0142\u0105czy \u0142agodny sposób bycia z funkcj\u0105 nieugi\u0119tego "stra\u017cnika doktryny". <\/p>\n

19. PIELGRZYMKA DO FATIMY, 13.05.1982 <\/p>\n

Papie\u017c przybywa tu dok\u0142adnie w pierwsz\u0105 rocznic\u0119 zamachu. Jak mówi w homilii, data 13 maja zbiega si\u0119 "w tajemniczy sposób z dat\u0105 pierwszego objawienia w Fatimie" z 1917 roku. "Daty te spotka\u0142y si\u0119 z sob\u0105 w taki sposób, \u017ce musia\u0142em odczu\u0107, \u017ce jestem tutaj przedziwnie wezwany". Papie\u017c dzi\u0119kuje Maryi za uratowanie \u017cycia. Podobnie jak czyni to podczas wieczornego czuwania przed bazylika Matki Bo\u017cej Fatimskiej. Wyznaje, \u017ce gdy po zamachu odzyska\u0142 \u015bwiadomo\u015b\u0107, jego my\u015bli natychmiast pobieg\u0142y ku sanktuarium w Fatimie, a\u017ceby podzi\u0119kowa\u0107 Matce Boga za ocalenie. <\/p>\n

We wszystkim co si\u0119 wydarzy\u0142o, zobaczy\u0142 Jej specjaln\u0105 opiek\u0119, a \u017ce proste zbiegi okoliczno\u015bci – jak mówi dalej – w planach Bo\u017cej Opatrzno\u015bci nie istniej\u0105, odebra\u0142 do\u015bwiadczenie zamachu jako wezwanie do ponownego odczytania or\u0119dzia powierzonego trójce pastuszków przed 65 laty. Dokonuj\u0105c wi\u0119c diagnozy duchowego stanu \u015bwiata dochodzi do wniosku, \u017ce "ewangeliczne wezwanie do pokuty i nawrócenia wypowiedziane s\u0142owami Matki jest ci\u0105gle aktualne". Z ubolewaniem stwierdza te\u017c, \u017ce "bardzo wielu ludzi i spo\u0142ecze\u0144stw, jak wielu chrze\u015bcijan posz\u0142o w kierunku przeciwnym ni\u017c wskazywa\u0142o or\u0119dzie pani z Fatimy. Grzech zyska\u0142 tak bardzo prawo obywatelstwa – a negacja Boga rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 w ludzkich \u015bwiatopogl\u0105dach i programach!". Dlatego oprócz dzi\u0119kczynienia za w\u0142asne ocalenie, Jan Pawe\u0142 II – podobnie jak przed nim dwukrotnie uczyni\u0142 to papie\u017c Pius XII – zawierza Maryi losy \u015bwiata. Czyni to pe\u0142en "niepokoju o doczesny i wieczny los ludzi i narodów", bowiem "wezwanie do pokuty, nawrócenia, modlitwy nie spotka\u0142o si\u0119 i nie spotyka z takim przyj\u0119ciem, jak powinno!" <\/p>\n

\n20. Ustanowienie Papieskiej Rady Kultury, 20.05.1982 <\/p>\n

Poeta i dramaturg zostawszy Papie\u017cem powo\u0142uje gremium, które "ma \u015bwiadczy\u0107 przed Ko\u015bcio\u0142em i \u015bwiatem o g\u0142\u0119bokim zainteresowaniu które (…) Stolica Apostolska \u017cywi wobec post\u0119pu kultury i owocnego dialogu kultur, jak równie\u017c ich dobroczynnego spotkania z Ewangeli\u0105". <\/p>\n

21. Wizyta w anglika\u0144skiej katedrze w Canterbury, 29.05. 1982 <\/p>\n

Wspólne odnowienie przyrzecze\u0144 chrzcielnych podczas nabo\u017ce\u0144stwa ekumenicznego. Wraz z prymasem ko\u015bcio\u0142a anglika\u0144skiego Jan Pawe\u0142 II zapala kolejne \u015bwiece symbolizuj\u0105ce chrze\u015bcijan z ró\u017cnych Ko\u015bcio\u0142ów, którzy w XX wieku zostali m\u0119czennikami. <\/p>\n

22. Kanonizacja o. Maksymiliana Kolbe, 10.10.1982 <\/p>\n

Polski papie\u017c, który wcze\u015bniej wielokrotnie medytowa\u0142 nad z\u0142em XX wieku przybywaj\u0105c na miejsce ka\u017ani o. Maksymiliana, teraz og\u0142asza go \u015bwi\u0119tym i okre\u015bla jako m\u0119czennika. André Frossard nazywa o. Kolbe "\u015bwi\u0119tym z otch\u0142ani". <\/p>\n

23. Prezentacja ksi\u0105\u017cki André Frossarda "Nie l\u0119kajcie si\u0119. Rozmowy z Janem Paw\u0142em II". Wielka rozmowa dwóch wybitnych intelektualistów o papieskiej biografii, tajemnicy wiary, Ko\u015bciele, \u015bwiecie. Ca\u0142o\u015b\u0107 wie\u0144czy niezwyk\u0142a relacja Papie\u017ca o zamachu na jego \u017cycie. <\/p>\n

24. Wizyta w Nikaragui, 04.03.1983 (w ramach podró\u017cy do Ameryki \u015arodkowej i na Karaiby) Konfrontacja z rewolucyjnym rz\u0105dem sandinowskim, którego bojówki próbuj\u0105 zag\u0142uszy\u0107 papiesk\u0105 homili\u0119. Papie\u017c nawo\u0142uje do jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a, przestrzega przed tzw. "Ko\u015bcio\u0142em ludowym" i deformacjami nauki Ko\u015bcio\u0142a przez ideologie i programy polityczne. <\/p>\n

25. Wizyta w rzymskim ko\u015bciele lutera\u0144skim – 11.12.1983 <\/p>\n

Nieco wcze\u015bniej, w zwi\u0105zku z 500. rocznic\u0105 urodzin ojca reformacji papie\u017c napisze o "g\u0142\u0119bokiej religijno\u015bci Lutra, któr\u0105 powodowany stawia\u0142 z gor\u0105c\u0105 nami\u0119tno\u015bci\u0105 pytania na temat wiecznego zbawienia". W \u015bwi\u0105tyni lutera\u0144skiej Papie\u017c wyra\u017ca gor\u0105ce pragnienie jedno\u015bci wszystkich chrze\u015bcijan. <\/p>\n

26. Odwiedziny u zamachowca, Mehmeta Ali Agcy w rzymskim wi\u0119zieniu Rebibbia – 27.12.1983 <\/p>\n

Ju\u017c w pierwszym, nagranym kilka dni po zamachu wyst\u0105pieniu do wiernych, papie\u017c wspomnia\u0142 o "bracie", któremu szczerze przebaczy\u0142. Teraz odwiedza go w wi\u0119zieniu. Wielka lekcja dla ka\u017cdego cz\u0142owieka. <\/p>\n

27. List apostolski o chrze\u015bcija\u0144skim sensie cierpienia – "Salvifici doloris" – 11.02.1984
\nPapie\u017c osobi\u015bcie do\u015bwiadczony cierpieniem, zg\u0142\u0119bia jego tajemnic\u0119, próbuje okre\u015bli\u0107 jego sens. Cierpienie istnieje, "a\u017ceby wyzwala\u0107 w cz\u0142owieku mi\u0142o\u015b\u0107 (…) ów bezinteresowny dar z w\u0142asnego na rzecz innych ludzi, ludzi cierpi\u0105cych". <\/p>\n

28. Kongregacja Nauki Wiary og\u0142asza "Instrukcj\u0119 o niektórych aspektach – 06.08.1984 <\/p>\n

Kolejna przestroga Jana Paw\u0142a II, \u017ce marksistowska teoria "walki klas" i dopuszczanie przemocy w walce o spo\u0142eczn\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107 jest nie do pogodzenia z chrze\u015bcija\u0144stwem i nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, który ma natur\u0119 transcendentn\u0105. St\u0105d ostrze\u017cenie przed "wykorzystywaniem religijno\u015bci ludu do przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 rewolucyjnych".
\n29. List apostolski do m\u0142odych ca\u0142ego \u015bwiata – 31.03.1985 <\/p>\n

Bardzo "ludzki" list wytrawnego znawcy m\u0142odzie\u017cy o sensie \u017cycia, sumieniu, zmaganiach z samym sob\u0105 i ró\u017cnych obliczach mi\u0142o\u015bci. Dokument "programowy" zainicjowanych w ten sposób \u015awiatowych Dni M\u0142odzie\u017cy, które b\u0119d\u0105 jednym z fenomenów tego pontyfikatu. <\/p>\n

30. Czwarta encyklika – "Slavorum Apostoli" – 02.06.1985 <\/p>\n

Przypomnienie dzie\u0142a Cyryla i Metodego i wielki ho\u0142d dla aposto\u0142ów S\u0142owian. W czasach, gdy Europa podzielona jest \u017celazn\u0105 kurtyn\u0105 Papie\u017c wyprzedza swój czas i modli si\u0119 aby "ca\u0142a Europa coraz bardziej odczuwa\u0142a potrzeb\u0119 jedno\u015bci w wierze chrze\u015bcija\u0144skiej oraz braterskiej wspólnoty wszystkich jej narodów (…)". <\/p>\n

31. Przemowienie do muzu\u0142manów Casablanka <\/p>\n

Co\u015b wydawa\u0142o si\u0119 niemo\u017cliwe – sta\u0142o si\u0119 rzeczywisto\u015bci\u0105. Pi\u0119\u0107dziesi\u0105t tysi\u0119cy zgromadzonych na stadionie m\u0142odych muzu\u0142manów s\u0142ucha Papie\u017ca, który przyby\u0142 do Maroka na zaproszenie króla Hassana II.
\n\u017baden papie\u017c nie zdecydowa\u0142 si\u0119 na taki krok, na ten – jak pisze Luigi Accattoli – "ewangeliczny hazard". Ale czy rzeczywi\u015bcie dla Papie\u017ca by\u0142o w tym co\u015b ryzykownego? Raczej uzna\u0142 po prostu, \u017ce w ten sposób realizuje przes\u0142anie Soboru Watyka\u0144skiego II, który z szacunkiem wypowiada si\u0119 o innych religiach i deklaruje, i\u017c "Ko\u015bció\u0142 katolicki nic nie odrzuca z tego, co w religiach owych prawdziwe jest i \u015bwi\u0119te". 20 lat pó\u017aniej szczególnie aktywny uczestnik Soboru ju\u017c jako Papie\u017c soborowe idee wciela w czyn. A jednak spotkanie w Casablance stanowi\u0142o wydarzenie niezwyk\u0142e. G\u0142owa Ko\u015bcio\u0142a katolickiego s\u0142uchana z uwag\u0105 przez wyznawców innej, wielkiej religii \u015bwiata. "My, chrze\u015bcijanie i muzu\u0142manie na ogó\u0142 \u017ale si\u0119 rozumieli\u015bmy i w przesz\u0142o\u015bci wyst\u0119powali\u015bmy czasem przeciw sobie (…). Czy\u017c w \u015bwiecie, który pragnie jedno\u015bci i pokoju, a jednak przezywa tysi\u0105ce napi\u0119\u0107 i konfliktów, wierz\u0105cy nie powinni popiera\u0107 przyja\u017ani i zjednoczenia mi\u0119dzy lud\u017ami i ludami, które na ziemi tworz\u0105 jedn\u0105 wspólnot\u0119?" Wskazywanie na to co \u0142\u0105czy – pomimo ró\u017cnic religijnych i obci\u0105\u017ce\u0144 historycznych – i zach\u0119ty do harmonijnego budowania wspólnej przysz\u0142o\u015bci jest jedn\u0105 ze "specjalno\u015bci" Jana Paw\u0142a II. <\/p>\n

Czyni\u0142 to zarówno przed wizyt\u0105 w Maroku jak i po niej. Ale spotkanie w Casablance w szczególnie wyra\u017any sposób pokaza\u0142o \u015bwiatu, \u017ce Jan Pawe\u0142 II jest niekwestionowanym i by\u0107 mo\u017ce jedynym powszechnie uznawanym sumieniem \u015bwiata. Po drugie za\u015b, z dzisiejszej perspektywy wyra\u017anie wida\u0107, \u017ce jego zach\u0119ta do chrze\u015bcija\u0144sko-islamskiego pojednania i dialogu mia\u0142a i\u015bcie proroczy charakter… <\/p>\n

\n32. WIZYTA W RZYMSKIEJ SYNAGODZE, 13.04.1986 <\/p>\n

Po raz pierwszy w dziejach papie\u017c przekracza próg synagogi. Ju\u017c sam ten fakt uczyni\u0142by to wydarzenie historycznym. Ale to dopiero pocz\u0105tek. Jan Pawe\u0142 II czterokrotnie nazywa \u017bydów bra\u0107mi. Wypowiada zdanie, które – obok "nie l\u0119kajcie si\u0119!" b\u0119dzie w kolejnych latach najcz\u0119\u015bciej bodaj cytowan\u0105 fraz\u0105 papie\u017ca Wojty\u0142y: "Jeste\u015bcie naszymi umi\u0142owanymi bra\u0107mi i – mo\u017cna powiedzie\u0107 – naszymi starszymi bra\u0107mi". Papie\u017c i g\u0142ówny rabin Rzymu siedz\u0105 obok siebie, przemawiaj\u0105, czytaj\u0105 psalmy. <\/p>\n

Jan Pawe\u0142 II wizyt\u0105 w synagodze wprowadza w bolesne, pe\u0142ne wzajemnych uprzedze\u0144 i oskar\u017ce\u0144 relacje – nowy, braterski ton. Kluczem jest II Sobór Watyka\u0144ski, którego duchowe dziedzictwo ten Papie\u017c stara si\u0119 pomna\u017ca\u0107. Dlatego przywo\u0142uje s\u0142owa deklaracji "Nostra aetate", i\u017c Ko\u015bció\u0142 "ubolewa nad nienawi\u015bci\u0105, prze\u015bladowaniami i wszelkimi objawami antysemityzmu, skierowanymi przeciw \u017bydom w ka\u017cdym czasie i przez kogokolwiek"; nawi\u0105zuj\u0105c do oskar\u017ce\u0144 \u017bydów o Ukrzy\u017cowanie Chrystusa podkre\u015bla, i\u017c rzekomo usprawiedliwiona teologicznie dyskryminacja \u017bydów "nie ma \u017cadnych podstaw". <\/p>\n

Jan Pawe\u0142 II, papie\u017c z Polski wielokrotnie w swoim \u017cyciu bywa\u0142 na terenie hitlerowskiego obozu zag\u0142ady w O\u015bwi\u0119cimiu, który le\u017ca\u0142 przecie\u017c na terenie archidiecezji krakowskiej. Przybywaj\u0105c tam jako nast\u0119pca \u015bw. Piotra przypomina\u0142: "Ten to naród, który otrzyma\u0142 od Boga Jahwe przykazanie w szczególnej mierze do\u015bwiadczy\u0142 na sobie zabijania"… <\/p>\n

Wizyta w rzymskiej synagodze nie by\u0142a jedynie gestem, lecz – jak si\u0119 mia\u0142o okaza\u0107 – uwertur\u0105 do wielkiego dzie\u0142a pojednania katolicko-\u017cydowskiego. Jego ukoronowaniem dokona si\u0119 podczas poruszaj\u0105cej – dla obydwu stron – wizyty w Jerozolimie. <\/p>\n

\n33. Pi\u0105ta encyklika – Dominum et Vivificantem" – 18.05.1986 Po encyklikach po\u015bwi\u0119conych Chrystusowi i Bogu Ojcu, Jan Pawe\u0142 II og\u0142asza medytacj\u0119 na temat tajemnicy Trzeciej Osoby Trójcy \u015awi\u0119tej. "(…) Ko\u015bció\u0142 nieustannie wyznaje: jest w naszym stworzonym \u015bwiecie Duch, który jest darem nie stworzonym. Jest to Duch Ojca i Syna (…)" <\/p>\n

34. MI\u0118DZYRELIGIJNE SPOTKANIE MODLITEWNE W ASY\u017bU, 27.10.1986 <\/p>\n

Niezwyk\u0142a inicjatywa soborowego papie\u017ca, który id\u0105c za wskazówkami Vaticanum II, tak\u017ce w innych religiach dostrzega i darzy szacunkiem to wszystko, co jest w nich pi\u0119kne i \u015bwi\u0119te. Na zaproszenie Jana Paw\u0142a II do Asy\u017cu przybywa 47 delegacji reprezentuj\u0105cych wyznania chrze\u015bcija\u0144skie oraz przedstawiciele 13 innych religii. Nie jest tajemnic\u0105, \u017ce nie wszyscy w Watykanie byli zachwyceni papieska ide\u0105, któr\u0105 – jak mniemali – ryzykuje autorytet Ko\u015bcio\u0142a i jego szczególny status w \u015bwiecie. <\/p>\n

\u015awiat jest zdumiony pokor\u0105 Papie\u017ca, który stoj\u0105c rami\u0119 w rami\u0119 z \u017cydami, hinduistami, muzu\u0142manami i ubranymi w egzotyczne stroje wyznawcami ró\u017cnych wyzna\u0144 i religii, w ich obecno\u015bci modli si\u0119 o pokój i wraz z nimi oddaje si\u0119 medytacji nad wspóln\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105 za losy ziemi. Tej wspólnej modlitwie i zadumie nad losami \u015bwiata towarzyszy niespotykane wyciszenie ca\u0142ego globu. Umilk\u0142y strza\u0142y, zaniechano walk, nie podk\u0142adano bomb. Nie wszyscy pos\u0142uchali, ale i tak mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce papieski apel zyska\u0142 olbrzymi rezonans. 11 wrze\u015bnia 2001 \u015bwiat przekona\u0142 si\u0119 o wielkim potencjale nienawi\u015bci, kierowanej, o zgrozo, w imi\u0119 religii! Dlatego w styczniu 2002 roku miasto \u015bw. Franciszka sta\u0142o si\u0119 \u015bwiadkiem kolejnego spotkania Papie\u017ca z przedstawicielami religii \u015bwiata. Spotkania w Asy\u017cu to kamienie milowe w dialogu mi\u0119dzy religiami ale nie tylko. Jeden z rabinów wypowiada publicznie my\u015bl, która towarzyszy wówczas chyba wszystkim uczestnikom i obserwatorom tego spotkania: nikt inny tylko Jan Pawe\u0142 II móg\u0142 zgromadzi\u0107 na specjalnym spotkaniu przedstawicieli tylu religii \u015bwiata. To potwierdzenie ogromnej roli papiestwa i niezwyk\u0142ego, nieporównywalnego z nikim wspó\u0142cze\u015bnie \u017cyj\u0105cym autorytetu Papie\u017ca-Wojty\u0142y.
\n35. Najd\u0142u\u017csza podczas pontyfikatu pielgrzymka Jana Paw\u0142a II (Bangladesz, Singapur, Fid\u017ci, Nowa Zelandia, Australia, Seszele) – 18.11-01.12.1986 <\/p>\n

Na trasie ró\u017cne religie, kultury, sytuacje ekonomiczne, ustroje polityczne… Papie\u017c spotyka z Matk\u0105 Teres\u0105 z Kalkuty oddaj\u0105c tym samym ho\u0142d jej wielkiemu dzie\u0142u (wkrótce za\u0142o\u017cy w Watykanie schronisko dla biednych, w którym pos\u0142ugiwa\u0107 b\u0119d\u0105 siostry z jej zgromadzenia); odwiedzaj\u0105c kraje islamskie i buddyjskie wyra\u017ca szacunek dla miejscowych kultur i religii; chrze\u015bcijan zach\u0119ca do wytrwania w wierze; Aborygenów do ochrony ich kultury. <\/p>\n

36. Szósta encyklika – "Redemptoris Mater" – 25.03.1987 <\/p>\n

Papie\u017c, w którego herbie widnieje litera "M" i has\u0142o" Totus Tuus" – ca\u0142y Twój pisze o roli Maryi w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a. Og\u0142asza Rok Maryjny (1987) podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce "odk\u0105d dokona\u0142a si\u0119 tajemnica Wcielenia, dzieje ludzko\u015bci wesz\u0142y w , a znakiem tej pe\u0142ni jest Ko\u015bció\u0142". <\/p>\n

37. Siódma encyklika – "Sollicitudo rei socialis" – 30.12.1987 <\/p>\n

Pesymistyczna diagnoza stanu wspó\u0142czesnego \u015bwiata, który grzeszy "egoizmem, \u017c\u0105dz\u0105 nadmiernego zysku i w\u0142adzy", nie jest za\u015b równomiernym rozwojem spo\u0142ecze\u0144stw. Wezwanie do solidarno\u015bci z rzeszami tych, którzy "cierpi\u0105 pod niezno\u015bnym ci\u0119\u017carem n\u0119dzy" oraz reformy mi\u0119dzynarodowych systemów, m.in. handlowego oraz monetarnego i finansowego w celu poprawy losu najubo\u017cszych \u015bwiata. <\/p>\n

38. Przemówienie w Parlamencie Europejskim w Strasburgu, 09.10.1988 <\/p>\n

Papie\u017c kre\u015bli wizje Europy jako "przewodniczki cywilizacji \u015bwiatowej". Aby znów mog\u0142a zas\u0142u\u017cy\u0107 na to miano musi pozosta\u0107 wierna swojej wspania\u0142ej humanistycznej tradycji, która czerpa\u0142a z chrze\u015bcija\u0144stwa i pozostawa\u0142a otwarta na religijn\u0105 inspiracj\u0119. <\/p>\n

39. Adhortacja apostolska "Christifideles laici" o powo\u0142aniu i misji \u015bwieckich w Ko\u015bciele 20 lat po II Soborze Watyka\u0144skim, 30.12.1988 <\/p>\n

Efekt synodu biskupów, którzy obradowali pod przewodnictwem papie\u017ca, który na d\u0142ugo przed obj\u0119ciem Stolicy Piotrowej by\u0142 wielkim promotorem \u015bwieckich. Dokument jest ich kolejnym "dowarto\u015bciowaniem": "Oni nie tylko nale\u017c\u0105 do Ko\u015bcio\u0142a, oni s\u0105 Ko\u015bcio\u0142em". <\/p>\n

40. Pierwsza w historii papieska pielgrzymka do krajów skandynawskich – 01-10.06.1989 <\/p>\n

Nast\u0119pca \u015bw. Piotra w Norwegii, Islandii, Finlandii, Danii i Szwecji, krajach skrajnie zsekularyzowanych, w których katolicy stanowi\u0105 u\u0142amki procenta. Pierwsze w dziejach papieskie mod\u0142y za kr\u0119giem polarny. Jan Pawe\u0142 II g\u0142osi konieczno\u015b\u0107 pojednania chrze\u015bcijan; cz\u0119\u015b\u0107 biskupów lutera\u0144skich bojkotuje spotkanie z biskupem Rzymu. <\/p>\n

41. List apostolski z okazji 50. rocznicy wybuchu II wojny \u015bwiatowej, 27.08.1989 <\/p>\n

Gorzka refleksja o straszliwym \u017cniwie wojen, które wybuchy w chrze\u015bcija\u0144skiej przecie\u017c Europie. "Zaprawd\u0119, trudno jest i\u015b\u0107 dalej maj\u0105c za sob\u0105 t\u0119 straszliw\u0105 kalwari\u0119 ludzi i narodów" <\/p>\n

42. Kanonizacja Brata Alberta – Adama Chmielowskiego i Agnieszki Czeskiej – 12.11.1989 <\/p>\n

Adam Chmielowski odszed\u0142 od sztuki i wybra\u0142 ewangeliczny radykalizm po\u015bwi\u0119caj\u0105c si\u0119 najubo\u017cszym. Wywar\u0142 du\u017cy wp\u0142yw na wybór kap\u0142a\u0144stwa przez m\u0142odego Karola, który jako biskup po\u015bwi\u0119ca mu dramat ("Brat naszego Boga") a jako Papie\u017c og\u0142asza \u015bwi\u0119tym bohatera swojej sztuki… Akurat w roku "aksamitnej rewolucji" s\u0142owia\u0144ski papie\u017c kanonizuje Agnieszk\u0119, czesk\u0105 ksi\u0119\u017cniczk\u0119 z XIII w. <\/p>\n

43. Audiencja dla prezydenta ZSRR, Michai\u0142a Gorbaczowa – 01.12.1989 <\/p>\n

Sowiecki przywódca w papieskich apartamentach! Serdeczno\u015b\u0107 papie\u017ca, który widzi w Gorbaczowie m\u0119\u017ca opatrzno\u015bciowego w dziele wyzwalania si\u0119 Europy z jarzma komunizmu. Rzecznik Watykanu (cytowany przez George’a Weigla) relacjonowa\u0142, \u017ce przywódca ZSRR powiedzia\u0142 do \u017cony: "Raiso Maksimowno, mam zaszczyt przedstawi\u0107 ci najwy\u017cszy autorytet moralny na ziemi". I doda\u0142 z u\u015bmiechem: "On jest S\u0142owianinem, tak jak my!" <\/p>\n

44. Pielgrzymka do Czechos\u0142owacji – 21-22.04.1990 <\/p>\n

Prezydent Havel do niedawna dysydent, teraz prezydent wypowiada s\u0142owa, które natychmiast obiegn\u0105 \u015bwiat: "Nie wiem, czy wiem, co to jest cud. Mimo to o\u015bmielam si\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce jestem w tej chwili uczestnikiem cudu". <\/p>\n

45. Beatyfikacja Piotra Jerzego Frassati, 20.05.1990 <\/p>\n

Aktywnie zaanga\u017cowany w \u017cycie Ko\u015bcio\u0142a w\u0142oski \u015bwiecki, oddany pracy charytatywnej na rzecz najubo\u017cszych. Kocha\u0142 góry i pi\u0119kno sztuki, studiowa\u0142 in\u017cynieri\u0119. Zmar\u0142 w wieku 24 lat po ataku ci\u0119\u017ckiej infekcji. Zach\u0119caj\u0105c do obejrzenia wystawy archiwalnych fotografii Frassatiego, Papie\u017c nie zawaha\u0142 si\u0119 powiedzie\u0107: "Id\u017acie, popatrzcie na te zdj\u0119cia i zobaczcie, jak wygl\u0105da\u0142 cz\u0142owiek o\u015bmiu b\u0142ogos\u0142awie\u0144stw". <\/p>\n

46. Ósma encyklika – "Redemptoris missio" – 07.12.1990 <\/p>\n

Panorama duchowego stanu ludzko\u015bci; Papie\u017c okre\u015bla dzisiejsz\u0105 rol\u0119 Ko\u015bcio\u0142a we wspó\u0142czesnym \u015bwiecie, który "jak si\u0119 wydaje, zatraci\u0142 sens spraw ostatecznych i samego istnienia". Obszerne rozwa\u017cania na temat jednego z najwa\u017cniejszych poj\u0119\u0107 tego pontyfikatu – "nowej ewangelizacji". To tu tak\u017ce pada wa\u017cne stwierdzenie, \u017ce wspó\u0142czesny \u015bwiat bardziej potrzebuje \u015bwiadków ani\u017celi nauczycieli. <\/p>\n

47. Ustanowienie trzech administratur apostolskich na terenie ZSRR, 13.04.1991 <\/p>\n

Próba powrotu do normalno\u015bci staje si\u0119 pocz\u0105tkiem powtarzanych przez kolejne lata oskar\u017ce\u0144 Cerkwi prawos\u0142awnej wobec Watykanu o ch\u0119\u0107 nawracania Rosjan na katolicyzm i ekspansj\u0119 na "terytorium kanonicznie prawos\u0142awne". <\/p>\n

48. Dziewi\u0105ta encyklika – "Centesimus annus" – 01.05.1991 <\/p>\n

Diagnoza sytuacji gospodarczej \u015bwiata po kl\u0119sce komunizmu. Ku czemu zmierza\u0107? Lekki "uk\u0142on" w kierunku kapitalizmu i zdecydowana przestroga przed takim jego obliczem, które ho\u0142duje wolno\u015bci gospodarczej jako celowi samemu w sobie bez szacunku dla drugiego cz\u0142owieka.
\n49. VI \u015aWIATOWY DZIE\u0143 M\u0141ODZIE\u017bY, Cz\u0119stochowa, 14-15.08.1991 <\/p>\n

Niezapomniany znak wyzwalania si\u0119 Europy z jarzma komunizmu. To wszystko wygl\u0105da\u0142o jak pi\u0119kny sen, a jednak zdarzy\u0142o si\u0119 naprawd\u0119. Oto do polskiego sanktuarium przybywaj\u0105 setki tysi\u0119cy m\u0142odzie\u017cy z krajów do niedawna zniewolonych przez ateistyczne i antyko\u015bcielne re\u017cimy. Przyje\u017cd\u017caj\u0105 na spotkanie ze s\u0142owia\u0144skim Papie\u017cem, który w znacz\u0105cy sposób przyspieszy\u0142 nadej\u015bcie wolno\u015bci, przez co spotkanie na Jasnej Górze sta\u0142o si\u0119 w ogóle mo\u017cliwe. I kolejne "cuda": w\u015bród miliona uczestników VI \u015aDM by\u0142o 100 tysi\u0119cy ch\u0142opców i dziewcz\u0105t z krajów ZSRR (który za cztery miesi\u0105ce b\u0119dzie ju\u017c histori\u0105…); spod granicy kursuje specjalny, darmowy poci\u0105g do Cz\u0119stochowy; w\u0142adze ZSRR godz\u0105 si\u0119, by ci, którzy nie maj\u0105 paszportu przekraczali granic\u0119 jedynie na podstawie list sporz\u0105dzonych w parafiach. Przybywaj\u0105 wi\u0119c z Bia\u0142orusi, Rosji, Ukrainy, krajów nadba\u0142tyckich. Cz\u0119stochowa wita tak\u017ce W\u0119grów, Rumunów, Bu\u0142garów i mieszka\u0144ców wielu innych pa\u0144stw "realnego socjalizmu". <\/p>\n

Tu poczuli si\u0119 wolni. Dla wielu by\u0142 to pierwszy kontakt z wolnym \u015bwiatem: z tym, który dawa\u0142o si\u0119 odczu\u0107 w wyzwolonej Polsce i z tym, który "przywioz\u0142a" do Cz\u0119stochowy m\u0142odzie\u017c z ró\u017cnych stron \u015bwiata. Papie\u017c wykorzysta\u0142 to niezwyk\u0142e spotkanie, by przypomnie\u0107 m\u0142odzie\u017cy, \u017ce korzenie europejskiej jedno\u015bci znajduj\u0105 si\u0119 na Zachodzie i na Wschodzie. "Ko\u015bció\u0142 w Europie mo\u017ce w ko\u0144cu swobodnie oddycha\u0107 obydwoma p\u0142ucami". To spotkanie stanowi\u0142o okazj\u0119 do odkrywania duchowej jedno\u015bci przez m\u0142ode pokolenia chrze\u015bcijan z obydwu cz\u0119\u015bci kontynentu. Nie mo\u017cna te\u017c zapomnie\u0107 przebojowego hymnu cz\u0119stochowskiego spotkania: "Abba, Ojcze". Jego pierwsze s\u0142owa: "Ty wyzwoli\u0142e\u015b nas, Panie…" idealnie oddawa\u0142y radosny klimat tamtych dni, kiedy to m\u0142odzie\u017c Europy \u015bwi\u0119towa\u0142a nadej\u015bcie wolno\u015bci. <\/p>\n

50. Adhortacja apostolska "Pastores dabo vobis" o formacji kap\u0142anów we wspó\u0142czesnym \u015bwiecie, 25.03.1992 <\/p>\n

Analiza powo\u0142a\u0144 w \u015bwiecie i radykalne wymagania wobec kap\u0142anów: nie jest wykonawc\u0105 jakiej\u015b funkcji lecz ma by\u0107 "drugim Chrystusem". Kap\u0142an musi od siebie wymaga\u0107 (formacja duchowa ale i intelektualna!) a okres seminaryjny ma by\u0107 dla seminarzystów tym, czym dla Aposto\u0142ów by\u0142o przebywanie z Chrystusem. <\/p>\n

51. Ustanowienie \u015awiatowego Dnia Chorego (na dzie\u0144 11 lutego – \u015bwi\u0119to Matki Bo\u017cej z Lourdes), 09.05.1992 <\/p>\n

Papie\u017c szczególnie do\u015bwiadczony cierpieniem ustanawia dzie\u0144 po\u015bwi\u0119cony chorym, o których mówi, \u017ce s\u0105 szczególnym darem dla Ko\u015bcio\u0142a i wielokrotnie zach\u0119ca ich do ofiarowania swoich cierpie\u0144 za Ko\u015bció\u0142. <\/p>\n

52. Wyst\u0105pienie w sprawie Galileusza, 31.10.1992 <\/p>\n

Papie\u017c zach\u0119ca do nowego dialogu pomi\u0119dzy nauk\u0105 a religi\u0105. Ubolewa, \u017ce dokonane niegdy\u015b przez Ko\u015bció\u0142 pot\u0119pienie Galileusza, który broni\u0142 pogl\u0105du Kopernika, i\u017c to S\u0142o\u0144ce a nie Ziemia s\u0105 centrum Uk\u0142adu S\u0142onecznego mo\u017ce utrwala\u0107 mit, \u017ce "duch nauki i jej etyka poszukiwania prawdy s\u0105 nie do pogodzenia z wiar\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105". <\/p>\n

53. KATECHIZM KO\u015aCIO\u0141A KATOLICKIEGO, 07.12.1992 <\/p>\n

Opas\u0142a, teologiczna ksi\u0105\u017cka \u015bwiatowym bestsellerem? A jednak! Katechizm Ko\u015bcio\u0142a katolickiego zosta\u0142 dot\u0105d opublikowany w 50 j\u0119zykach \u015bwiata; nak\u0142ad dawno przekroczy\u0142 10 milionów egzemplarzy; tylko w ci\u0105gu pierwszego roku sprzedano 3 miliony. Wydawnictwa – i to nie tylko religijne! – rywalizowa\u0142y ze sob\u0105 o uzyskanie praw do opublikowania tego dzie\u0142a; Katechizm wydawa\u0142y tak\u017ce oficyny niekatolickie! Dzie\u0142em zainteresowali si\u0119 nie tylko katolicy, ale ca\u0142y chrze\u015bcija\u0144ski \u015bwiat (z wielkim uznaniem przyj\u0105\u0142 katechizm Ko\u015bció\u0142 prawos\u0142awny) a nawet przedstawiciele innych religii. W ten sposób spe\u0142ni\u0142o si\u0119 gor\u0105ce pragnienie samego Papie\u017ca, który okre\u015bli\u0142 Katechizm jako "jedno z najwi\u0119kszych wydarze\u0144 w najnowszej historii Ko\u015bcio\u0142a" oraz jako "najdojrzalszy i najdoskonalszy owoc" Soboru Watyka\u0144skiego II. <\/p>\n

Dzie\u0142o to redagowa\u0142a przez blisko 10 lat powo\u0142ana przez papie\u017ca komisja, za\u015b swoje propozycje i uwagi zg\u0142aszali biskupi z ca\u0142ego \u015bwiata. W ten sposób powsta\u0142 syntetyczny wyk\u0142ad ca\u0142ej doktryny katolickiej w sprawach wiary i moralno\u015bci, pisany przejrzystym, zrozumia\u0142ym j\u0119zykiem. I pewnie jest to jedna z tajemnic sukcesu Katechizmu. "Ludzie chc\u0105 posiada\u0107 Katechizm, poniewa\u017c pragn\u0105 wiedzie\u0107 co dzisiaj oznacza by\u0107 katolikiem" – t\u0142umaczy\u0142 \u015bwiatowe powodzenie tego dzie\u0142a kard. Joseph Ratzinger. Prefekt Kongregacji Nauki Wiary zauwa\u017ca, \u017ce jeszcze do pocz\u0105tku XX wieku istnia\u0142o co\u015b w rodzaju podstawowego j\u0119zyka wiary katolickiej; wiadomo by\u0142o, co oznacza \u0142aska, grzech i co to s\u0105 rzeczy ostateczne. W ostatnich latach ten wspólny j\u0119zyk zatraci\u0142 si\u0119, dlatego pojawi\u0142a si\u0119 konieczno\u015b\u0107 podobnego opracowania. <\/p>\n

Chrystus powiedzia\u0142: "Ja jestem drog\u0105, prawd\u0105 i \u017cyciem". Katechizm jest swoistym kodeksem drogowym dla tych, którzy chc\u0105 korzysta\u0107 z tej w\u0142a\u015bnie Drogi… <\/p>\n

\n54. Dziesi\u0105ta encyklika – "Veritatis splendor" – 06.08.1993 <\/p>\n

Wszechstronna analiza "zmys\u0142u" moralnego wspó\u0142czesnego \u015bwiata, któremu zaniepokojony Papie\u017c przypomina, i\u017c istniej\u0105 nienaruszalne normy moralne. Pisze, \u017ce we wspó\u0142czesnym \u015bwiecie nasilaj\u0105 si\u0119 tendencje do rozerwania "wi\u0119zi pomi\u0119dzy ludzk\u0105 wolno\u015bci\u0105 a prawd\u0105". Dostrzega "rozpowszechnione dzisiaj szeroko tendencje subiektywistyczne, utylitarystyczne i relatywistyczne". Odrzuca si\u0119 "tradycyjn\u0105 doktryn\u0119 o prawie naturalnym, o powszechno\u015bci i niezmiennej wa\u017cno\u015bci jej nakazów". <\/p>\n

55. V \u015awiatowy dzie\u0144 M\u0142odzie\u017cy w Denver (Colorado, USA) – 12-15.08.1993 <\/p>\n

Zdaniem wielu ameryka\u0144skich duszpasterzy papie\u017c otworzy\u0142 nowy rozdzia\u0142 w ewangelizacji tamtejszej m\u0142odzie\u017cy, która – jak im si\u0119 wcze\u015bniej wydawa\u0142o – znudzona dobrobytem nie b\u0119dzie zainteresowana spotkaniem z Papie\u017cem. Znowu niespodzianka. Papie\u017c przypomina pó\u0142milionowej rzeszy m\u0142odzie\u017cy (to najwi\u0119ksze zgromadzenie w stanie Colorado) o sanktuarium sumienia. <\/p>\n

56. Pielgrzymka na Litw\u0119, \u0141otw\u0119 i do Estonii – 04-10.09.1993 <\/p>\n

Papie\u017c przekracza granic\u0119 by\u0142ego ZSRR! Ho\u0142d dla cierpi\u0105cych w czasach komunizmu (m.in. poruszaj\u0105ca wizyta na Górze Krzy\u017cy w litewskich Szawlach); g\u0142os na rzecz pojednania pomi\u0119dzy w ró\u017cny sposób ciemi\u0119\u017conymi i lud\u017ami komunistycznego aparatu.<\/p>\n

57. List do rodzin, 02.02.1994 <\/p>\n

Papie\u017c znowu podejmuje swój "wielki temat", który poch\u0142ania go od czasów wczesnego kap\u0142a\u0144stwa, czyli: mi\u0142o\u015b\u0107, ma\u0142\u017ce\u0144stwo, rodzina. Teraz mówi o walce "cywilizacji mi\u0142o\u015bci" i "cywilizacji \u015bmierci". Wielki g\u0142os w obronie rodziny w imi\u0119 rado\u015bci i pi\u0119kna, którym emanuje, gdy mo\u017ce rozwija\u0107 si\u0119 w mi\u0142o\u015bci. <\/p>\n

58. Og\u0142oszenie listu apostolskiego "Ordinatio sacerdotalis" o udzielaniu \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich wy\u0142\u0105cznie m\u0119\u017cczyznom – 22.05.1994 <\/p>\n

List wywo\u0142a niezadowolenie zw\u0142aszcza w Ko\u015bciele anglika\u0144skim, gdzie nieco wcze\u015bniej wy\u015bwi\u0119cono kilkadziesi\u0105t kobiet. Papie\u017c pisze m.in., \u017ce fakt i\u017c Matka Bo\u017ca nie otrzyma\u0142a misji w\u0142a\u015bciwej aposto\u0142om ani misji kap\u0142a\u0144skiej "ukazuje wyra\u017anie, \u017ce niedopuszczenie kobiet do \u015bwiece\u0144 kap\u0142a\u0144skich nie mo\u017ce oznacza\u0107 umniejszenia ich godno\u015bci, ani ich dyskryminacji". Dodaje, \u017ce rozstrzygni\u0119cie o udzielaniu \u015bwi\u0119ce\u0144 wy\u0142\u0105cznie m\u0119\u017cczyznom jest ostateczne. <\/p>\n

59. "PRZEKROCZY\u0106 PRÓG NADZIEI" – 19.10.1994 <\/p>\n

Jeszcze zanim zosta\u0142 papie\u017cem, wprost uwielbia\u0142 rozmowy, dyskusje, wymiany my\u015bli. Jako arcybiskup krakowski zaprasza\u0142 do siebie ludzi kultury i intelektualistów. Po "przeprowadzce" do Rzymu, organizuje w Castel Gandolfo coroczne mi\u0119dzynarodowe spotkania naukowe po\u015bwi\u0119caj\u0105c im cz\u0119\u015b\u0107 swojego letniego wypoczynku. <\/p>\n

"Przekroczy\u0107 próg nadziei" tak\u017ce jest owocem "dialogowego" usposobienia Papie\u017ca. Pytania Vittirio Messoriego, w\u0142oskiego publicysty zajmuj\u0105cego si\u0119 problematyk\u0105 religijn\u0105, zainspirowa\u0142y go na tyle, \u017ce postanowi\u0142 na nie – starannie i na pi\u015bmie – odpowiedzie\u0107. Lektura to pasjonuj\u0105ca: Messori nie stawia\u0142 pyta\u0144 "na kolanach"; osoba rozmówcy nie sparali\u017cowa\u0142a jego dziennikarskiego temperamentu, dlatego otwarcie porusza\u0142 tak\u017ce trudne tematy, prowokowa\u0142. Czy i w jaki sposób cz\u0142owiek mo\u017ce doj\u015b\u0107 do przekonania, \u017ce Bóg naprawd\u0119 istnieje? Czy Papie\u017c nie mia\u0142 nigdy problemów z wiar\u0105? Czy mo\u017cna \u017cy\u0107 uczciwie, nie odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do Ewangelii? Dlaczego Bóg nie usuwa z\u0142a ze \u015bwiata? Co to jest zbawienie? Dlaczego – pomimo 2000 lat ewangelizacji a w dzisiejszych czasach ogromnych wysi\u0142ków Jana Paw\u0142a II rosn\u0105 w si\u0142\u0119 religie niechrze\u015bcija\u0144skie "kosztem" katolicyzmu? Czy tylko Ko\u015bció\u0142 katolicki ma prawo naucza\u0107 ca\u0142ej prawdy Ewangelii? Papie\u017c podejmuje 35 pyta\u0144 o wiar\u0119, wielkie religie, wspó\u0142czesn\u0105 moralno\u015b\u0107 i polityk\u0119 nie jak w\u0142adca i posiadacz jedynie s\u0142usznej prawdy nie znosz\u0105cej sprzeciwu, lecz z wielk\u0105 powag\u0105 i szacunkiem, z wyrozumia\u0142o\u015bci\u0105 wobec w\u0105tpliwo\u015bci rozmówcy. W ten sposób daje kolejne \u015bwiadectwo swojej duchowej wielko\u015bci i humanistycznej g\u0142\u0119bi. Czy\u017c mo\u017cna si\u0119 dziwi\u0107, \u017ce ta ksi\u0105\u017ceczka sta\u0142a si\u0119 mi\u0119dzynarodowym bestsellerem? Dla Polaków kolejny powód do dumy: to szczególne dzie\u0142o powsta\u0142o oczywi\u015bcie po polsku! <\/p>\n

60. LIST APOSTOLSKI "TERTIO MILLENIO ADVENIENTE", 10.11.1994 <\/p>\n

Dla Jana Paw\u0142a II jubileusz 2000 lat chrze\u015bcija\u0144stwa mia\u0142 by\u0107 przygotowaniem "nowej wiosny \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego". Ten kilkudziesi\u0119ciostronicowy dokument stanowi przegl\u0105d wyzwa\u0144, przed którymi staje wspó\u0142czesny Ko\u015bció\u0142. Dla Jana Paw\u0142a II najwi\u0119kszym z nich jest realizacja ducha Soboru Watyka\u0144skiego II. Dlatego proponuje on Ko\u015bcio\u0142owi dokonanie swoistego rachunku sumienia i namys\u0142u: czy i na ile ów "wielki dar Ducha ofiarowany Ko\u015bcio\u0142owi" zosta\u0142 przyj\u0119ty przez wiernych. <\/p>\n

Znaczenie "Tertio…" polega na odczytaniu znaków czasu, jakie przynosi koniec XX wieku w perspektywie Ewangelii. Papie\u017c pisze o konkretnych wydarzeniach historycznych oraz tych, które s\u0105 planowane (np. pielgrzymki) w\u0142a\u015bnie przez pryzmat Ewangelii, staraj\u0105c si\u0119 odkrywa\u0107 ich znaczenie w perspektywie misji Chrystusa. Ale znaczenie tego dokumentu nie zako\u0144czy si\u0119 wraz z zako\u0144czeniem jubileuszu Jego narodzin.
\nPapie\u017c umieszcza tu nowatorskie i mog\u0105ce inspirowa\u0107 nie tylko katolików idee, jak cho\u0107by ta mówi\u0105ca o konieczno\u015bci uczynienia rachunku sumienia Ko\u015bcio\u0142a za winy dokonane w przesz\u0142o\u015bci przez dzieci Ko\u015bcio\u0142a. Tak\u017ce w tym dokumencie odnajdujemy pi\u0119kne sformu\u0142owanie o "ekumenizmie m\u0119czenników", o owej pochodz\u0105cej z ró\u017cnych Ko\u015bcio\u0142ów wspólnocie \u015bwi\u0119tych, która "mówi g\u0142o\u015bniej ani\u017celi podzia\u0142y". <\/p>\n

To dokument o trwa\u0142ym znaczeniu, wielki testament papie\u017ca, który Chrystusowi po\u015bwi\u0119ci\u0142 sw\u0105 pierwsz\u0105 encyklik\u0119. Jak pisze jeden z papieskich biografów, "Tertio…" dowodzi, \u017ce "gwiazd\u0105 przewodni\u0105 pontyfikatu Jana Paw\u0142a II pozosta\u0142o wcielenie Jezusa Chrystusa Odkupiciela, tak jak prawda o cz\u0142owieku objawiona w Chrystusie pozosta\u0142a papieska propozycja dla \u015bwiata". <\/p>\n

61. "List do dzieci" ca\u0142ego \u015bwiata – 13.12.1994 <\/p>\n

Oczywi\u015bcie pierwszy taki list w dziejach papiestwa. Papie\u017c wspomina w\u0142asne dzieci\u0144stwo, przywo\u0142uje pami\u0119\u0107 dzieci, które by\u0142y wybitnymi \u015bwiadkami Ewangelii i prosi dzieci \u015bwiata o modlitw\u0119 w intencji pokoju. <\/p>\n

62. MSZA \u015aW. W MANILI (najwi\u0119ksze zgromadzenie w dziejach ludzko\u015bci)
\n– 15.01.1995 <\/p>\n

Najwi\u0119ksze zgromadzenie w dziejach ludzko\u015bci. Szacuje si\u0119, \u017ce we Mszy sprawowanej przez Jana Paw\u0142em II w stolicy Filipin uczestniczy\u0142o… 5 a mo\u017ce nawet 7 milionów ludzi. T\u0142um by\u0142 tak wielki, \u017ce Papie\u017c nie móg\u0142 przedosta\u0107 si\u0119 do o\u0142tarza samochodem; konieczne sta\u0142o si\u0119 u\u017cycie helikoptera. By\u0142y to pierwsze \u015awiatowe Dni M\u0142odzie\u017cy organizowane na kontynencie azjatyckim – najludniejszym i zarazem najmniej katolickim. Stanowi\u0142y niew\u0105tpliwe o\u017cywienie i duchowe wzmocnienie dla tamtejszych katolików, którzy na co dzie\u0144 \u015bwiadcz\u0105 o swojej wierze jako zdecydowana mniejszo\u015b\u0107. W Manili poczuli wsparcie, którego udzieli\u0142 im jeden z najwi\u0119kszych autorytetów moralnych \u015bwiata i duchowy gigant. Kultury Azji darz\u0105 takie postaci szczególnym szacunkiem, dlatego – mimo, i\u017c Jan Pawe\u0142 II reprezentowa\u0142 odmienn\u0105 religi\u0119 – tak\u017ce dla buddystów czy szintoistów by\u0142 tym, który "przychodzi z góry", "m\u0119\u017cem Bo\u017cym", co podkre\u015blaj\u0105 bezpo\u015bredni uczestnicy spotkania poruszeni jego niezwyk\u0142a aur\u0105. <\/p>\n

Wydarzeniem bez precedensu by\u0142 udzia\u0142 w papieskiej Mszy delegacji katolickiej m\u0142odzie\u017cy z komunistycznych Chin. Cho\u0107 reprezentowa\u0142a ona tzw. Ko\u015bció\u0142 patriotyczny, nie uznaj\u0105cy zwierzchnictwa Watykanu, to jednak fakt ten uznano za przejaw "odwil\u017cy" i znamienny gest ze strony Pekinu. W or\u0119dziu radiowym wyg\u0142oszonym z Filipin do katolików chi\u0144skich, Jan Pawe\u0142 II pos\u0142uguje si\u0119 swoim s\u0142ynnym zawo\u0142aniem towarzysz\u0105cym mu od pocz\u0105tku pontyfikatu: "Nie l\u0119kajcie si\u0119. Chrystus zwyci\u0119\u017cy\u0142 \u015bwiat. On jest z wami zawsze". <\/p>\n

To w\u0142a\u015bnie w Manili pada papieska "propozycja" skierowana do wiwatuj\u0105cych milionów, by miast wo\u0142a\u0107 "Lolek", zwraca\u0107 si\u0119 do niego raczej per "Karol". Zdobywa m\u0142odzie\u017c tak\u017ce wywijaniem laseczk\u0105, której, od tamtej pory, zmuszony jest u\u017cywa\u0107 coraz cz\u0119\u015bciej…
\n63. Jedenasta encyklika – "Evangelium vitae" – 25.03.1995 <\/p>\n

Encyklika "o warto\u015bci i nienaruszalno\u015bci \u017cycia ludzkiego". Papie\u017c pisze, \u017ce prawdziwa demokracja nie mo\u017ce sankcjonowac prawnie z\u0142a moralnego. \u017barliwy apel "do wszystkich i do ka\u017cdego"o szacunek dla \u017cycia i zaanga\u017cowanie w jego obron\u0119. "Tylko na tej drodze znajdziesz sprawiedliwo\u015b\u0107, rozwój, prawdziw\u0105 wolno\u015b\u0107, pokój i szcze\u015bcie!" <\/p>\n

64. ENCYKLIKA "UT UNUM SINT" – 25.05.1995 <\/p>\n

To by\u0142y ostatnie s\u0142owa Jana XXIII, umiera\u0142 szepcz\u0105c s\u0142owa modlitwy Chrystusa: "ut unum sint" – aby byli jedno. Mówi si\u0119, \u017ce fakt ten wywar\u0142 du\u017ce wra\u017cenie na Janie Pawle II i dlatego encyklika po\u015bwi\u0119cona jedno\u015bci chrze\u015bcijan nosi taki w\u0142a\u015bnie tytu\u0142. Ten dokument dobitnie \u015bwiadczy o wielkim, fundamentalnym wr\u0119cz znaczeniu przypisywanym ekumenizmowi przez Jana Paw\u0142a II. To nie jest, jak chcieliby niektórzy, wewn\u0119trzna sprawa Ko\u015bcio\u0142a, kwestia hermetycznych negocjacji pozbawionych znaczenia dla \u015bwiata. Wystarczy przywo\u0142a\u0107 wstrz\u0105saj\u0105c\u0105 wr\u0119cz przestrog\u0119 zawart\u0105 na pocz\u0105tku encykliki. Papie\u017c pisze, \u017ce wierz\u0105cy w Chrystusa nie mog\u0105 pozostawa\u0107 podzieleni, bowiem "je\u015bli naprawd\u0119 chc\u0105 si\u0119 skutecznie przeciwstawi\u0107 d\u0105\u017ceniu \u015bwiata do zniweczenia tajemnicy Odkupienia, musz\u0105 razem wyznawa\u0107 t\u0119 sama prawd\u0119 o Krzy\u017cu". Dalej Papie\u017c pisze o wielkim znaczeniu Soboru, który by\u0142 wielkim wo\u0142aniem o jedno\u015b\u0107; wskazuje na to, co \u0142\u0105czy chrze\u015bcijan z ró\u017cnych Ko\u015bcio\u0142ów, przypominaj\u0105c, \u017ce m\u0119cze\u0144stwo za wiar\u0119 w Chrystusa ponosili chrze\u015bcijanie z ró\u017cnych Ko\u015bcio\u0142ów; mówi o ogromnym znaczeniu jedno\u015bci dla dzie\u0142a ewangelizacji, które trudno wiarygodnie pe\u0142ni\u0107, b\u0119d\u0105c podzielonymi. Mówi o dialogu jako rachunku sumienia wskazuj\u0105c, \u017ce zjednoczenie chrze\u015bcijan jest mo\u017cliwe, za\u015b jego warunkiem jest "pokorna \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce zgrzeszyli\u015bmy przeciw jedno\u015bci, i przekonanie, \u017ce potrzebujemy nawrócenia". Przede wszystkim za\u015b – i z tego powodu encyklika jest wielka kart\u0105 w historii ca\u0142ego chrze\u015bcija\u0144stwa – Jan Pawe\u0142 II w sposób pe\u0142en prostoty i pokory zwraca si\u0119 do chrze\u015bcijan z innych Ko\u015bcio\u0142ów o wspóln\u0105 dyskusj\u0119 nad najbardziej spornym dzi\u015b zagadnieniem ekumenicznym – kwesti\u0105 prymatu papie\u017ca. Ten g\u0142os nie doczeka\u0142 si\u0119 jak na razie równie odwa\u017cnej odpowiedzi, ale ziarno zosta\u0142o zasiane. <\/p>\n

\n65. Przes\u0142anie przed IV \u015awiatow\u0105 Konferencj\u0105 ONZ nt. kobiet (Pekin, 04.09) 26.05.1995 <\/p>\n

"(…) nie zapanuje sprawiedliwo\u015b\u0107, zapewniaj\u0105ca równo\u015b\u0107, rozwój i pokój m\u0119\u017cczyznom i kobietom, je\u015bli nie b\u0119dzie niez\u0142omnej woli zachowania i ochrony ludzkiego \u017cycia na ka\u017cdym etapie i w ka\u017cdej sytuacji". <\/p>\n

66. "List do kobiet" – 29.06.1995 <\/p>\n

Dokument przeciw dyskryminacji "kobiet i matek", apel o rzeczywist\u0105 równo\u015b\u0107 praw co do p\u0142acy, awansu zawodowego, i "równo\u015bci ma\u0142\u017conków z punktu widzenia prawa rodzinnego". <\/p>\n

67. Spotkanie z m\u0142odzie\u017c\u0105 Europy w Loreto, 09-10.09.1995 <\/p>\n

W przemówieniu do m\u0142odzie\u017cy papie\u017c wykorzystuje m.in motyw domu. W s\u0142ynnym tutejszym sanktuarium maryjnym, znajduje si\u0119 "domek", w którym – zgodnie z tradycj\u0105 – Maryja prze\u017cy\u0142a zwiastowanie. Jan Pawe\u0142 II zach\u0119ca m\u0142odzie\u017c Europy by wesz\u0142a do tego domu aby budowa\u0107 inny \u015bwiat, "\u015bwiat, w którym królowa\u0107 b\u0119dzie cywilizacja mi\u0142o\u015bci". <\/p>\n

68. Adhortacja apostolska "Ecclesia in Africa", 14.09.1995 <\/p>\n

Dokument, który zwraca uwag\u0119 na m\u0142ody Ko\u015bció\u0142 na Czarnym L\u0105dzie: jego rado\u015bci, cierpienia, dramaty. Stanowi te\u017c przegl\u0105d wyzwa\u0144 przed jakimi staje, m.in. inkulturacj\u0119 czyli g\u0142oszenie Ewangelii przy uwzgl\u0119dnieniu specyfiki lokalnej kultury i obyczajowo\u015bci. Wymowny gest Papie\u017ca, z którego woli dochodzi po raz pierwszy do podpisania adhortacji poza Rzymem (og\u0142oszono j\u0105 w stolicy Kamerunu, Jaunde). <\/p>\n

69. PRZEMÓWIENIE W ONZ, 05.10.1995 <\/p>\n

Wielkie wo\u0142anie o "prawdziw\u0105 kultur\u0119 wolno\u015bci" i zach\u0119ta do \u015bwiata to, by "wiek przymusu ust\u0105pi\u0142 miejsca wiekowi perswazji". Przemawiaj\u0105c do przedstawicieli blisko 200 pa\u0144stw Papie\u017c wzywa narody \u015bwiata do poszanowania ludzkich praw i pot\u0119pia prowadz\u0105ce do przemocy i zbrodni przejawy nacjonalizmu i nietolerancji. Silnie akcentuje moralny wymiar uniwersalnej kwestii wolno\u015bci i podkre\u015bla, \u017ce prze\u0142omowe wydarzenia roku 1989 w Europie \u015arodkowo-Wschodniej wynika\u0142y z g\u0142\u0119bokiego przekonania o nieocenionej warto\u015bci i godno\u015bci cz\u0142owieka. Podobnie jak podczas wyst\u0105pienia w UNESCO powo\u0142uje si\u0119 na polskie zmagania z histori\u0105 by wskaza\u0107 na duchowa si\u0142\u0119 kultury, która w skrajnych warunkach pozwala przetrwa\u0107 narodowi. W jednym z najpi\u0119kniejszych fragmentów wyst\u0105pienia mówi: "Ka\u017cda kultura usi\u0142uje rozwa\u017ca\u0107 tajemnic\u0119 \u015bwiata i poszczególnego ludzkiego \u017cycia. Sercem ka\u017cdej kultury jest zbli\u017cenie si\u0119 do najwi\u0119kszej ze wszystkich tajemnic: tajemnicy Boga". <\/p>\n

Wskazuj\u0105c na wydarzenia na Ba\u0142kanach i w Afryce \u015arodkowej (gdzie walki plemienne w Rwandzie i Burundi poch\u0142on\u0119\u0142y setki tysi\u0119cy ofiar) Papie\u017c ubolewa, \u017ce \u015bwiat nie nauczy\u0142 si\u0119 jeszcze \u017cy\u0107 w warunkach zró\u017cnicowania kulturowego i rasowego. Przekonuj\u0105c o istnieniu uniwersalnej natury cz\u0142owieka i uniwersalnego prawa moralnego wzywa \u015bwiat do dialogu na temat w\u0142asnej przysz\u0142o\u015bci. W obliczu wyra\u017anego kryzysu ONZ, Papie\u017c \u017cyczy tej organizacji by sta\u0142a si\u0119 moralnym centrum i autentyczn\u0105 "rodzin\u0105 narodów" zdoln\u0105 rozwi\u0105zywa\u0107 konkretne problemy. Prasa francuska okre\u015bla przemówienie "najbardziej charyzmatycznego cz\u0142owieka \u015bwiata" mianem "lekcji filozofii politycznej". Dla "Newsweeka" jest ono brawurowe i porywaj\u0105ce, ale – dodaje tygodnik – papieska wizja \u015bwiata \u017cyj\u0105cego w pokoju i harmonii pozostanie chyba w sferze marze\u0144… <\/p>\n

70. Pierwsza pielgrzymka do zjednoczonych Niemiec – 21-23.06 1996 <\/p>\n

Pielgrzymka symboli: na Stadionie Olimpijskim papie\u017c beatyfikuje dwóch niemieckich ksi\u0119\u017cy – ofiar hitleryzmu, spotyka si\u0119 z Centraln\u0105 Rad\u0105 \u017bydów a przy Bramie Brandenburskiej, do niedawna "wtopionej" w Mur Berli\u0144ski, kanclerz Niemiec nazywa Papie\u017ca "budowniczym odzyskanej wolno\u015bci"
\n71. KSI\u0104\u017bKA "DAR I TAJEMNICA" w 50-lecie kap\u0142a\u0144stwa, listopad 1996 <\/p>\n

Przejmuj\u0105ca ksi\u0105\u017cka w bardzo prosty sposób opisuj\u0105ca dzieje powo\u0142ania Karola Wojty\u0142y oraz istot\u0119 kap\u0142a\u0144skiego \u017cycia widzian\u0105 oczyma kogo\u015b, kto zosta\u0142 papie\u017cem. Przede wszystkim jednak pozosta\u0142 kap\u0142anem, o czym przekonuje \u017carliwo\u015b\u0107 z jak\u0105 o swoim kap\u0142a\u0144stwie pisze. Dla Jana Paw\u0142a II bycie ksi\u0119dzem jest przyjmowanym z niezmienn\u0105 wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 darem i nigdy do ko\u0144ca nieodgadnion\u0105 Tajemnic\u0105. Na kartach tej ksi\u0105\u017ceczki pojawia si\u0119 wiele postaci: kard. Sapieha, Jan Tyranowski, Jan Maria Vianney, brat Albert Chmielowski. To ci, którym Karol Wojty\u0142a zawdzi\u0119cza wybór kap\u0142a\u0144skiej drogi. Przywo\u0142ywane s\u0105 te\u017c dramatyczne realia historyczne, na tle których dojrzewa\u0142a kluczowa decyzja jego \u017cycia. S\u0105 tak\u017ce wra\u017cenia, jakie wywo\u0142a\u0142o w m\u0142odym ksi\u0119dzu spotkanie z Zachodem i refleksje o nadziei, jakie w m\u0142odym biskupie z Krakowa budzi\u0142 Sobór. Przede wszystkim jest jednak wizja Ko\u015bcio\u0142a (z wielkim "dowarto\u015bciowaniem" \u015bwieckich) i misji kap\u0142ana we wspó\u0142czesnym \u015bwiecie. <\/p>\n

Nie jest to ksi\u0105\u017cka sentymentalna; Autor nie powraca do przesz\u0142o\u015bci po to jedynie, by przywo\u0142uj\u0105c nie\u017cyj\u0105ce od dawna postaci, minione fakty i szczególne wra\u017cenia, powspomina\u0107 dawne dzieje… "Dar i Tajemnica" to ksi\u0105\u017cka, która w dobie cz\u0119stego dzi\u015b kwestionowania autorytetu kap\u0142a\u0144skiego przywraca mu w oczach tego \u015bwiata wielk\u0105 godno\u015b\u0107. To ksi\u0105\u017cka najbardziej znanego w \u015bwiecie ksi\u0119dza katolickiego, ciesz\u0105cego si\u0119 powszechnym autorytetem – w\u015bród ludzi wszelkich ras, kultur, stanów i \u015bwiatopogl\u0105dów. Tak\u017ce dlatego, \u017ce bardzo serio potraktowa\u0142 swoje kap\u0142a\u0144stwo. Co to znaczy? Ta ksi\u0105\u017cka przynosi odpowied\u017a na to pytanie. Fakt, \u017ce sta\u0142a si\u0119 bestsellerem mo\u017ce za\u015b \u015bwiadczy\u0107 tak\u017ce o tym, \u017ce \u015bwiat nie przestanie potrzebowa\u0107 prawdziwych kap\u0142anów. <\/p>\n

\n72. PIELGRZYMKA DO SARAJEWA, 12-13.04.1997 <\/p>\n

Papie\u017c w mie\u015bcie symbolizuj\u0105cym tragiczny wiek XX: tu rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 I wojna \u015bwiatowa "tutaj szala\u0142a przemoc II wojny i tu wreszcie, u schy\u0142ku stulecia, miejscowi mieszka\u0144cy doczekali nieko\u0144cz\u0105cych si\u0119 lat wrogo\u015bci i strachu w\u015bród zniszcze\u0144 i \u015bmierci". Z miasta, w którym stykaj\u0105 si\u0119 ró\u017cne kultury, religie i narody, Jan Pawe\u0142 II kieruje apel: nigdy wi\u0119cej wojny. Czynili to i poprzednicy, zmuszony jest do tego tak\u017ce i on sam, bowiem \u015bwiat wci\u0105\u017c nie potrafi \u017cy\u0107 w pokoju. A przecie\u017c – jak przypomnia\u0142 Papie\u017c – w Sarajewie s\u0105siaduj\u0105 ze sob\u0105: katolicka katedra, cerkiew, meczet i synagoga. W s\u0142owach Jana Paw\u0142a II wyczu\u0107 mo\u017cna \u017cal, \u017ce deklaracje religijne mieszka\u0144ców Bo\u015bni i Hercegowiny nie uchroni\u0142y ich przed okrutn\u0105 wojn\u0105. Mówi wprost, \u017ce wrogo\u015b\u0107 i napi\u0119cia "musz\u0105 w warto\u015bciach religijnych znale\u017a\u0107 warunki nie tylko do otrze\u017awienia i umiarkowania, lecz równie\u017c do porozumienia maj\u0105cego na wzgl\u0119dzie wspó\u0142prac\u0119, która buduje". Ale o buduj\u0105cej wspó\u0142pracy Papie\u017c mówi o tym w\u015bród ruin i zgliszcz, w atmosferze napi\u0119cia i zagro\u017cenia zamachami. Zagro\u017cony jest tak\u017ce sam Jan Pawe\u0142 II, ale mimo to – wbrew sugestiom ONZ-owskich si\u0142 rozjemczych – d\u0142ug\u0105 drog\u0119 z lotniska do katedry przemierza samochodem. W \u015bwiat id\u0105 obrazy o niezwyk\u0142ej sile wyrazu: papieski samochód jad\u0105cy w\u015bród wyludnionych, zrujnowanych domów, setki cmentarnych krzy\u017cy wokó\u0142 stadionu, na którym odprawia Msz\u0119… <\/p>\n

Papieska wizyta w Sarajewie urasta do rangi wielkiego symbolu tak\u017ce i w tym znaczeniu, \u017ce jej duchowe przes\u0142anie mo\u017cna odnie\u015b\u0107 tak\u017ce do innych konfliktów, jakimi ko\u0144czy\u0142 si\u0119 ten dramatyczny wiek. Gdy Jan Pawe\u0142 II zapewnia\u0142 mieszka\u0144ców Bo\u015bni i Hercegowiny: "Macie Rzecznika wobec Ojca. Imi\u0119 jego: Jezus Chrystus sprawiedliwy!" nie sposób by\u0142o nie my\u015ble\u0107 wówczas tak\u017ce o Czeczenii, Rwandzie i Burundi, Bliskim Wschodzie. <\/p>\n

73. Pielgrzymka do Libanu, 10-11.05.1997 <\/p>\n

Papie\u017c w kraju wyniszczonym 16-letni\u0105 wojn\u0105 domow\u0105 (1975-91). Papie\u017c wzywa liba\u0144skich chrze\u015bcijan do udzia\u0142u w odbudowie narodowej w duchu poszanowania odr\u0119bno\u015bci ró\u017cnych wspólnot religijnych i narodowych. Po\u0142ow\u0119 mieszka\u0144ców Libanu stanowi\u0105 muzu\u0142manie. <\/p>\n

74. XII \u015aWIATOWE DNI M\u0141ODZIE\u017bY, Pary\u017c, 18-24.08 1997 <\/p>\n

Ponad milion m\u0142odych ze 160 krajów \u015bwiata przybywa do Pary\u017ca na XII \u015awiatowe Dni M\u0142odzie\u017cy. Frekwencja jest kompletnym zaskoczeniem, tak\u017ce dla Papie\u017ca! Jan Pawe\u0142 II zach\u0119ca m\u0142odzie\u017c do wyruszenia "na drogi ludzko\u015bci" jako "aktywni i odpowiedzialni cz\u0142onkowie Ko\u015bcio\u0142a". Pokazuje wzorce: beatyfikuje chrze\u015bcija\u0144skiego my\u015bliciela i dzia\u0142acza spo\u0142ecznego Fryderyka Ozanama; zapowiada og\u0142oszenie "m\u0142odej, podobnie jak uczestnicy \u015bwiatowego Dnia" \u015bw. Teresy z Lisieux Doktorem Ko\u015bcio\u0142a, czym wywo\u0142uje kilkuminutow\u0105 owacj\u0119. Kolejny niezapomniany obraz: wieczorna ceremonia chrztu dziesi\u0119ciorga m\u0142odych ch\u0142opców i dziewcz\u0105t z pi\u0119ciu kontynentów. Dokonuje si\u0119 to w "\u015bwi\u0105tyni" pod go\u0142ym niebem – na hipodromie Longchamps, w\u015bród migotania setek tysi\u0119cy \u015bwiec. <\/p>\n

77-letni Papie\u017c by\u0142 os\u0142abiony po przebytej w poprzednim roku operacji nowotworu; wyra\u017ane te\u017c dawa\u0142a o sobie zna\u0107 choroba Parkinsona. Tym wi\u0119ksza si\u0142\u0119 wyrazu ma \u015bwiadectwo, którym dzieli si\u0119 z m\u0142odzie\u017c\u0105 \u015bwiata. Nawi\u0105zuj\u0105c do has\u0142a paryskiego spotkania: "Nauczycielu, gdzie mieszkasz? (…) Chod\u017acie a zobaczycie! (J 1, 28) wyra\u017anie wzruszony Jan Pawe\u0142 II wyznaje: "Im d\u0142u\u017cej trwa \u017cycie, tym bardziej cz\u0142owiek u\u015bwiadamia sobie sw\u0105 przemijalno\u015b\u0107 i tym bardziej otwiera si\u0119 przed nim wymiar nie\u015bmiertelno\u015bci: co jest poza granic\u0105 \u015bmierci? I wówczas z g\u0142\u0119bi jego istoty rodzi si\u0119 pytanie skierowane do Tego, który zwyci\u0119\u017cy\u0142 \u015bmier\u0107: ‘Rabbi, gdzie mieszkasz?". <\/p>\n

XII \u015awiatowy dzie\u0144 M\u0142odzie\u017cy: niezwyk\u0142e \u015bwiadectwo wiary i chrze\u015bcija\u0144ski testament z\u0142o\u017cony przez wielkiego chrze\u015bcijanina wobec m\u0142odzie\u017cy \u015bwiata; rado\u015b\u0107 i nadzieja m\u0142odego pokolenia które w "zlaicyzowanej" Francji mówi, \u017ce Ewangelia jest dla niej czym\u015b bardzo wa\u017cnym. <\/p>\n

\n75. PIELGRZYMKA NA KUB\u0118, 21-25.01.1998 <\/p>\n

To wydarzenie sta\u0142o si\u0119 historyczne zanim jeszcze si\u0119 wydarzy\u0142o. Wiadomo\u015b\u0107, \u017ce oto cz\u0142owiek, który w oczywisty sposób przyczyni\u0142 si\u0119 do upadku komunizmu w Europie Wschodniej udaje si\u0119 do kraju rz\u0105dzonego przez komunistycznego "dinozaura" – zelektryzowa\u0142a \u015bwiat. Zastanawiano si\u0119 czy Papie\u017c g\u0142o\u015bno upomni si\u0119 o sprawiedliwo\u015b\u0107 dla narodu, o wolno\u015b\u0107 dla wi\u0119\u017aniów politycznych, o prawa dla Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Spekulowano, czy wizyta na Kubie odmieni jej oblicze podobnie jak to mia\u0142o miejsce w Polsce po pielgrzymce z 1979 roku. Papie\u017c si\u0119 nie zawaha\u0142: przekaza\u0142 Fidelowi Castro list\u0119 302 wi\u0119\u017aniów politycznych, kilkakrotnie bez niedomówie\u0144 i w obecno\u015bci dyktatora upomina\u0142 si\u0119 o prawa narodu do nieskr\u0119powanego rozwoju, \u017cycz\u0105c mu wolno\u015bci i pojednania. <\/p>\n

Kulminacyjnym momentem wizyty sta\u0142a si\u0119 Msza na Placu Rewolucji w Hawanie, gdzie "pod okiem" spogl\u0105daj\u0105cego z ogromnego portretu Che Gevary – towarzysza rewolucyjnej m\u0142odo\u015bci Fidela – zgromadzi\u0142o si\u0119 ponad milion Kuba\u0144czyków. Papieskie s\u0142owa o wolno\u015bci sumienia i wyznania, o prawdzie, wolno\u015bci i sprawiedliwo\u015bci wielokrotnie przerywa\u0142y entuzjastyczne owacje. Czy co\u015b si\u0119 zmieni\u0142o? Re\u017cim uwolni\u0142 kilkuset wi\u0119\u017aniów, pozwoli\u0142 \u015bwi\u0119towa\u0107 Bo\u017ce Narodzenie, zgodzi\u0142 si\u0119 na przybycie na wysp\u0119 nowych misjonarzy i zliberalizowa\u0142 ogólny kurs wobec Ko\u015bcio\u0142a. I chocia\u017c na Kubie wci\u0105\u017c przetrzymywani s\u0105 wi\u0119\u017aniowie polityczni (wiosn\u0105 2003 roku przechodzi przez wysp\u0119 ostra fala represji) a Castro raczy naród wielogodzinnymi przemówieniami wieszcz\u0105cymi zwyci\u0119stwo rewolucji, to nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce Papie\u017c umocni\u0142 wolno\u015bciowe nadzieje Kuba\u0144czyków. Jedna z niemieckich gazet napisa\u0142a, \u017ce o ile dotychczas nowo\u017cytne dzieje Kuby dzieli\u0142y si\u0119 na przed i po rewolucji, o tyle teraz dosz\u0142a nowa cezura: przed i po wizycie Papie\u017ca.
\n76. Watyka\u0144ska Komisja ds. Stosunków Religijnych z Judaizmem og\u0142asza dokument "Pami\u0119tamy: Refleksje nad Shoah" – 16.03.1998 <\/p>\n

Dokument o "pe\u0142nej cierpie\u0144" historii relacji mi\u0119dzy \u017cydami i chrze\u015bcijanami. "Mimo g\u0142oszonej przez chrze\u015bcijan mi\u0142o\u015bci do wszystkich ludzi, nawet do nieprzyjació\u0142, poprzez wieki przewa\u017ca\u0142a mentalno\u015b\u0107 prze\u015bladowania mniejszo\u015bci i grup spo\u0142ecznych, w jaki\u015b sposób "odmiennych". <\/p>\n

77. Trzynasta encyklika – "Fides et ratio" – 14.09.1998 <\/p>\n

Papie\u017c podkre\u015bla, \u017ce nie ma sprzeczno\u015bci pomi\u0119dzy wiar\u0105 i rozumem i wzywa do odwa\u017cnego odbudowania pomi\u0119dzy nimi. "Odpowiedzi\u0105 na odwag\u0119 wiary musi by\u0107 odwaga rozumu" <\/p>\n

78. Kanonizacja siostry Benedykty od Krzy\u017ca (Edyty Stein) – 11.10.1998 <\/p>\n

Edyta Stein, \u017bydówka znakomicie zapowiadaj\u0105ca si\u0119 filozofka przyjmuje chrzest, przywdziewa karmelita\u0144ski habit. Ginie w komorze gazowej w O\u015bwi\u0119cimiu. 46 lat pó\u017aniej zostaje \u015bwi\u0119t\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. <\/p>\n

79. Watyka\u0144skie sympozjum na temat inkwizycji, 29-31.10.1998 <\/p>\n

Kolejny element "oczyszczenia pami\u0119ci" przed Jubileuszowym rachunkiem sumienia Ko\u015bcio\u0142a. Uczestnik sympozjum, teolog Domu Papieskiego o. Georges Cottier podkre\u015bla, \u017ce inkwizycja, by\u0142a reakcj\u0105 na realne zagro\u017cenie Ko\u015bcio\u0142a ze strony herezji, które mog\u0142y zniszczy\u0107 jedno\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144stwa. Z czasem chrze\u015bcijanie doszli do wniosku, \u017ce przemoc – w tym stosowanie tortur i kary \u015bmierci – jest niezgodna z nauczaniem Chrystusa, ale to przekonanie nie by\u0142o obecne za czasów Inkwizycji – podkre\u015bli\u0142. W tym samym roku Watykan otwiera archiwa inkwizycji. <\/p>\n

80. List do artystów, 04.04.1999 <\/p>\n

Czes\u0142aw Mi\u0142osz: "J\u0119zyk Jana Paw\u0142a II jest nasz, najwidoczniej ukszta\u0142towany w wyniku jego przemy\u015ble\u0144 jako poety, i trafia do nas nie tylko tam, gdzie powo\u0142uje si\u0119 na Norwida i Dostojewskiego". <\/p>\n

81. PIELGRZYMKA DO RUMUNII, pierwszego kraju o wi\u0119kszo\u015bci prawos\u0142awnej odwiedzanego przez Papie\u017ca, 7-9.05.1999 <\/p>\n

Oto nast\u0119pca \u015bw. Piotra po raz pierwszy w dziejach Ko\u015bcio\u0142a przybywa do kraju o wi\u0119kszo\u015bci prawos\u0142awnej. Ma to miejsce po kilku nieudanych próbach spotkania z patriarch\u0105 Moskwy i Wszechrusi, którego nieugi\u0119ta postawa och\u0142adza stosunki ca\u0142ego prawos\u0142awia z Ko\u015bcio\u0142em katolickim. A jednak hierarchowie rumu\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a prawos\u0142awnego chc\u0105 papieskich odwiedzin. Jeszcze gor\u0119cej pragnie tej wizyty Jan Pawe\u0142 II, dla którego zjednoczenie chrze\u015bcijan i spe\u0142nienie woli Chrystusa "aby byli jedno" stanowi od pocz\u0105tku pontyfikatu jeden z priorytetów. Atmosfera, jaka towarzyszy\u0142a papieskiej wizycie, przesz\u0142a oczekiwania najwi\u0119kszych optymistów. Jana Paw\u0142a II entuzjastycznie wita\u0142a nie tylko rumu\u0144ska ulica; okrzyki "Viva Papa" wznoszono nie tylko podczas Mszy \u015bw., na której obecni byli tak\u017ce prawos\u0142awni. <\/p>\n

Niezwykle serdecznie przyj\u0119li Papie\u017ca rumu\u0144scy hierarchowie prawos\u0142awni. "To niezapomniana wizyta. Przekroczy\u0142em tutaj próg nadziei" – powiedzia\u0142 Papie\u017c na zako\u0144czenie swego przemówienia do patriarchy Teoktysta – g\u0142owy \u015awi\u0119tego Synodu Rumu\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a Prawos\u0142awnego. Uczestnicy spotkania zgotowali papie\u017cowi kilkuminutowa owacj\u0119 na stoj\u0105co. <\/p>\n

Dla d\u0105\u017c\u0105cych do pojednania chrze\u015bcijan ró\u017cnych obrz\u0105dków ta wizyta sta\u0142a si\u0119 zwiastunem nadziei. Pokaza\u0142a, \u017ce pomimo trudów dialogu ekumenicznego, prowadzonego przez uczone gremia, "zwykli" chrze\u015bcijanie – cho\u0107 historia i ludzkie s\u0142abo\u015bci podzieli\u0142y ich Ko\u015bcio\u0142y – w istocie s\u0105 sobie bliscy. Wspólne skandowanie s\u0142owa "unitate" (jedno\u015b\u0107) przez 300 tysi\u0119cy obecnych na papieskiej Mszy katolików, prawos\u0142awnych i grekokatolików to wspania\u0142y dowód na to, i\u017c mimo formalnego podzia\u0142u, bardzo wielu chrze\u015bcijan gor\u0105co pragnie jedno\u015bci. A skoro tak, to w gruncie rzeczy ju\u017c dzi\u015b stanowi\u0105 duchow\u0105 jedno\u015b\u0107. <\/p>\n

\n82. Przemówienie w polskim parlamencie, 11.06.1999 <\/p>\n

Pierwsza w dziejach papieska wizyta w parlamencie narodowym. "Sk\u0142adam dzi\u0119ki Panu historii za kszta\u0142t polskich przemian". Papie\u017c wyznaje, \u017ce modl\u0105c si\u0119 20 lat wcze\u015bniej na Placu Zwyci\u0119stwa w Warszawie aby Duch Bo\u017cy "odnowi\u0142 oblicze tej ziemi" nie wiedzia\u0142 wówczas, "jaki kszta\u0142t przyjm\u0105 polskie przemiany. Dzisiaj ju\u017c wiemy, jak g\u0142\u0119boko si\u0119gn\u0119\u0142o dzia\u0142anie Bo\u017cej mocy, która wyzwala, leczy i oczyszcza". <\/p>\n

83. Popisanie katolicko-lutera\u0144skiej deklaracji o usprawiedliwieniu – 31.10.1999, Augsburg
\nPrasa pisze o "ekumenicznym wydarzeniu stulecia". <\/p>\n

84. PIELGRZYMKA DO ZIEMI \u015aWI\u0118TEJ, 20-26.03.2000 <\/p>\n

Ta podró\u017c mia\u0142a kilka wielkich w\u0105tków: by\u0142a w\u0119drówk\u0105 do \u017aróde\u0142 chrze\u015bcija\u0144stwa, do miejsc, w których \u017cy\u0142 i umar\u0142 jego Za\u0142o\u017cyciel; mia\u0142a by\u0107 spotkaniem z \u017bydami i ich tragiczn\u0105 histori\u0105 naznaczon\u0105 Holocaustem; wiod\u0142a do krwawi\u0105cej od lat rany konfliktu palesty\u0144sko-izraelskiego. Pielgrzymka dostarczy\u0142a kilku niesamowitych obrazów, by\u0142a wzruszaj\u0105ca nie tylko dla samego Papie\u017ca, wnios\u0142a nowy, pe\u0142en nadziei ton.
\nPapie\u017c odwiedzi\u0142 zarówno Betlejem, po\u0142o\u017cone na terenie Autonomii Palesty\u0144skiej jak i Bazylik\u0119 Grobu Pa\u0144skiego, gdzie uca\u0142owa\u0142 kamienn\u0105 p\u0142yt\u0119, na której 2000 lat wcze\u015bniej z\u0142o\u017cono cia\u0142o Chrystusa. Wraz z 12 kardyna\u0142ami odprawi\u0142 Msz\u0119 w Kaplicy Wieczernika, a wi\u0119c w miejscu, gdzie wedle najstarszej tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej Chrystus wraz z dwunastoma aposto\u0142ami spo\u017cywa\u0142 Ostatni\u0105 Wieczerz\u0119. Na spotkaniu mi\u0119dzyreligijnym w Jerozolimie – \u015bwi\u0119tym mie\u015bcie \u017cydów, chrze\u015bcijan i muzu\u0142manów – wyra\u017ca nadziej\u0119 na lepsze zrozumienie mi\u0119dzy religiami; zapewnia o swoich modlitwach w intencji pokoju na Bliskim Wschodzie. Pokój te – jak podkre\u015bla – powstanie jedynie jako owoc wspólnych wysi\u0142ków wszystkich zamieszkuj\u0105cych tu narodów. Podczas najbardziej bodaj oczekiwanego przez \u015bwiat wydarzenia tej pielgrzymki – wizyty w Instytucie pami\u0119ci Yad Vashem – Papie\u017c sk\u0142ada ho\u0142d pami\u0119ci 6 milionów \u017bydów zamordowanych podczas ostatniej wojny. Przeprasza za grzechy synów Ko\u015bcio\u0142a wobec \u017bydów. Pot\u0119pia antysemityzm i wszelkie przejawy uprzedze\u0144 rasowych. Premier Izraela podkre\u015bla, \u017ce obecny Papie\u017c, który w m\u0142odo\u015bci by\u0142 \u015bwiadkiem okupacyjnej tragedii, po obj\u0119ciu Stolicy Piotrowej uczyni\u0142 dla pojednania chrze\u015bcija\u0144sko-\u017cydowskiego wi\u0119cej ni\u017c ktokolwiek przed nim. I wielkie wzruszenie na koniec pobytu w Yad Vashem: papieskie spotkanie z ocalonymi z Holocaustu \u017bydami z Polski.
\n85. DZIE\u0143 PRZEBACZENIA W KO\u015aCIELE, Jubileuszowy rachunek sumienia
\n– 12.03.2000 <\/p>\n

Nie jest tajemnic\u0105, \u017ce papieska idea publicznego wyznania win, jakie kiedykolwiek w przesz\u0142o\u015bci by\u0142y udzia\u0142em katolików – nie wzbudza\u0142 powszechnego aplauzu w Kurii rzymskiej. Dla Papie\u017ca by\u0142o jednak oczywiste, \u017ce "rado\u015b\u0107 ka\u017cdego Jubileuszu jest w szczególny sposób rado\u015bci\u0105 z odpuszczenia win, rado\u015bci\u0105 nawrócenia". Obawy, \u017ce wydarzenie to mo\u017ce nadwyr\u0119\u017cy\u0107 wizerunek Ko\u015bcio\u0142a okaza\u0142y si\u0119 przesadzone. \u015awiat z uznaniem i podziwem przyj\u0105\u0142 odwa\u017cny gest papie\u017ca, który dokona\u0142 tego niezwyk\u0142ego rachunku sumienia. Poruszaj\u0105cy by\u0142 tak\u017ce przebieg liturgii sprawowanej w bazylice \u015bw. Piotra. Przewodnicz\u0105cy najwa\u017cniejszych watyka\u0144skich urz\u0119dów wypowiadali s\u0142owa modlitwy, w których wymieniali grzechy Ko\u015bcio\u0142a i przepraszali za nie. Przepraszali za grzechy wobec prawdy, jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a, wobec \u017bydów, przeciw mi\u0142o\u015bci, pokojowi, prawom narodów, godno\u015bci kultur i religii, wobec godno\u015bci kobiet i jedno\u015bci rodzaju ludzkiego oraz w dziedzinie praw cz\u0142owieka. <\/p>\n

W homilii Papie\u017c prosi\u0142 wszystkich o wybaczenie win dzieci Ko\u015bcio\u0142a, zapewniaj\u0105c jednocze\u015bnie, \u017ce Ko\u015bció\u0142 ze swej strony równie\u017c wybacza innym grzechy pope\u0142nione wobec niego. Wkrótce \u015bwiat obieg\u0142y niezwyk\u0142e obrazy: Jan Pawe\u0142 II powoli podchodzi do krucyfiksu, ca\u0142uje stopy Ukrzy\u017cowanego a nast\u0119pnie podnosi wzrok ku górze… <\/p>\n

Dzie\u0144 Przebaczenia by\u0142 spektakularnym ale nie jedynym w tym pontyfikacie wyrazem papieskiej skruchy. Jeden z pilnych obserwatorów tego pontyfikatu Luigi Accatoli napisa\u0142 nawet ksi\u0105\u017ck\u0119 pt. "Kiedy papie\u017c prosi o przebaczenie. Wszystkie "mea culpa" Jana Paw\u0142a II. W 1992 roku pytany o przebaczenie przez jednego z dziennikarzy, odpar\u0142: "Ciekawe, \u017ce to zawsze papie\u017c i Ko\u015bció\u0142 prosz\u0105 o przebaczenie. Inni milcz\u0105. Ale mo\u017ce tak w\u0142a\u015bnie powinno by\u0107". <\/p>\n

\n86. Kanonizacja s. Faustyny Kowalskiej, 30.04.2000 <\/p>\n

"Jej or\u0119dzie o \u0142askawej mi\u0142o\u015bci Boga, który pochyla si\u0119 nad ka\u017cd\u0105 ludzk\u0105 bied\u0105, niech b\u0119dzie dla ka\u017cdego niewyczerpanym \u017aród\u0142em nadziei i wezwaniem do czynnego okazywania mi\u0142osierdzia braciom". <\/p>\n

87. Spotkanie ku pami\u0119ci m\u0119czenników XX wieku, 07.05.2000 <\/p>\n

Rzym – Koloseum W miejscu-symbolu m\u0119cze\u0144stwa, Jan Pawe\u0142 II wspomina wszystkich, którzy w wieku totalizmów oddali \u017cycie radykalnie po\u015bwi\u0119caj\u0105c si\u0119 Chrystusowi. <\/p>\n

88. Beatyfikacja (w Fatimie) dwojga pastuszków Franciszka i Hiacynty, którym w 1917 objawi\u0142a si\u0119 Matka Bo\u017ca – 13.05. 2000 <\/p>\n

Na o\u0142tarze wyniesieni zostaj\u0105 ma\u0142e dzieci, co wzbudza w\u0105tpliwo\u015bci niektórych znawców przedmiotu, którzy uwa\u017cali, \u017ce w odniesieniu do nich nie sposób mówi\u0107 o \u015bwiadomych \u015bwiadectwach wiary i cnotach heroicznych. Papie\u017c jest innego zdania, ponadto proces beatyfikacyjny dowodzi, i\u017c to w\u0142a\u015bnie wstawiennictwu Hiacynty i Franciszka wyleczenie z trwaj\u0105cego 40 lat parali\u017cu zawdzi\u0119cza Portugalka Maria Emilia dos Santos, uzdrowiona w 1989 roku <\/p>\n

89. Beatyfikacja papie\u017ca Jana XXIII, 03.09.2000 <\/p>\n

"Papie\u017c Dobroci", "Papie\u017c Soboru". Papie\u017c bardzo bliski Janowi Paw\u0142owi II. <\/p>\n

90. Pielgrzymka \u015bladami \u015bw. Paw\u0142a (Grecja, Syria, Malta) – 04.-09.05.2001 Realizacja papieskiego marzenia zwi\u0105zanego z jubileuszem chrze\u015bcija\u0144stwa. Wspó\u0142czesny "\u015bw. Pawe\u0142", "pielgrzym do \u015bwiata" w\u0119druje \u015bladami wielkiego poprzednika <\/p>\n

91. Pielgrzymka na Ukrain\u0119 – 23-27.06.2001 <\/p>\n

"Ch\u0142odny" Kijów, "gor\u0105cy" Lwów. Kolejna wielka misja ekumeniczna Jana Paw\u0142a II. Wydaje si\u0119, \u017ce zast\u0119py nieprzejednanych hierarchów prawos\u0142awnych nieco zmala\u0142y. <\/p>\n

92. Pielgrzymka do Kazachstanu i Armenii – 22-27.09.2000 <\/p>\n

Wizyta w Kazachstanie, b. republice radzieckiej i kraju o wi\u0119kszo\u015bci muzu\u0142ma\u0144skiej nabra\u0142a nowego znaczenia w \u015bwietle przeprowadzonych kilkana\u015bcie dni wcze\u015bniej ataków terrorystycznych w Nowym Jorku i Waszyngtonie. Podczas spotkania z lud\u017ami kultury Papie\u017c zwraca uwag\u0119, \u017ce nienawi\u015b\u0107, fanatyzm i terroryzm obra\u017caj\u0105 imi\u0119 Boga; nazywa Kazachstan ziemi\u0105 "zes\u0142a\u0144ców i bohaterów", modli si\u0119 pod pomnikiem ofiar totalitaryzmu. Wizyta w Armenii honorowa\u0142a 1700. rocznic\u0119 og\u0142oszenia chrze\u015bcija\u0144stwa religi\u0105 pa\u0144stwow\u0105 na tych ziemiach; Papie\u017c sk\u0142ada ho\u0142d narodowi, który jak pierwszy w dziejach pad\u0142 ofiar\u0105 masowego ludobójstwa (z r\u0105k Turków w 1915 roku); podkre\u015bla ekumeniczn\u0105 blisko\u015b\u0107 katolicyzmu i Ormia\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a Apostolskiego. <\/p>\n

93. Pielgrzymka do Bu\u0142garii, 23-26.05. 2002 <\/p>\n

Wizyta w kolejnym kraju o zdecydowanie prawos\u0142awnej wi\u0119kszo\u015bci. Papie\u017c beatyfikuje trzech kap\u0142anów – m\u0119czenników komunizmu; zapewnia, \u017ce Ko\u015bció\u0142 katolicki pragnie wraz z innymi Ko\u015bcio\u0142ami chroni\u0107 chrze\u015bcija\u0144skie dziedzictwo dla przysz\u0142ych pokole\u0144. Cz\u0119\u015b\u0107 prawos\u0142awnej hierarchii bojkotuje spotkanie z Papie\u017cem, który przypomina, \u017ce "brak jedno\u015bci sprzeciwia si\u0119 woli Chrystusa". Deklaruje te\u017c, \u017ce nigdy nie wierzy\u0142 w Bu\u0142garski trop zamachu na swoje \u017cycie. <\/p>\n

94. Kanonizacja o. Pio, 16.06.2002 <\/p>\n

\u017badna z dotychczasowych kanonizacji nie zgromadzi\u0142a w Rzymie tak licznych rzesz. O. Pio zmar\u0142 w 1968 roku, w kilka godzin po tajemniczym znikni\u0119ciu z jego r\u0105k, stóp i boku stygmatów, które nosi\u0142 przez pó\u0142 wieku. \u017by\u0142 81 lat, prze\u017cy\u0142 dziewi\u0119\u0107 pontyfikatów. Za \u017cycia uzdrawia\u0142 chorych, przepowiada\u0142 przysz\u0142o\u015b\u0107, opisywa\u0142 przesz\u0142o\u015b\u0107 osób, których nigdy nie zna\u0142, czyta\u0142 w my\u015bli i mia\u0142 dar bilokacji. Niestrudzony spowiednik, zmieni\u0142 serca i \u017cycie milionów osób.
\n95. OFIAROWANIE \u015aWIATA BO\u017bEMU MI\u0141OSIERDZIU, \u0141agiewniki 17.08.2002 <\/p>\n

Uroczyste wypowiedzenie "aktu zawierzenia \u015bwiata Bo\u017cemu mi\u0142osierdziu" wywo\u0142a\u0142o \u015bwiatowy rezonans. Uznano powszechnie, \u017ce pesymistyczna diagnoza stanu wspó\u0142czesnego \u015bwiata, dokonana przez tak wybitnego \u015bwiadka i uczestnika historii – zas\u0142uguje na uwag\u0119. <\/p>\n

Natychmiast po homilii w \u0141agiewnikach podkre\u015blano, \u017ce Jan Pawe\u0142 II wypowiedzia\u0142 kluczowe by\u0107 mo\u017ce przes\u0142anie swojego pontyfikatu. \u015awiat przenikni\u0119ty "tajemnic\u0105 nieprawo\u015bci" potrzebuje mi\u0142osierdzia "aby wszelka niesprawiedliwo\u015b\u0107 na \u015bwiecie znalaz\u0142a kres w blasku prawdy". Papie\u017c wyra\u017ca nadziej\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie z \u0141agiewnik wyjdzie iskra, która objawi ludzko\u015bci Bo\u017ce mi\u0142osierdzie – jedyn\u0105 nadziej\u0119. W\u0142a\u015bnie tu, w podkrakowskich \u0141agiewnikach spoczywa siostra Faustyna Kowalska, aposto\u0142ka Bo\u017cego Mi\u0142osierdzia, któr\u0105 ten papie\u017c og\u0142osi\u0142 \u015bwi\u0119t\u0105 a wcze\u015bniej – wbrew ró\u017cnym trudno\u015bciom – "torowa\u0142" jej drog\u0119 na o\u0142tarze.
\nPapie\u017c wskazuje, \u017ce wraz z nowymi perspektywami rozwoju, na progu nowego tysi\u0105clecia wida\u0107 tak\u017ce "nowe, niespotykane dot\u0105d zagro\u017cenia". Wskazuje na ingerencje w tajemnice ludzkiego \u017cycia poprzez manipulacje genetyczne, samowolne wyznaczanie zaistnienia lub kresu \u017cycia; odrzucanie przez wspó\u0142czesny \u015bwiat zasad moralnych wzgl\u0119dem rodziny. "Na wiele sposobów usi\u0142uje zag\u0142uszy\u0107 g\u0142os Boga w ludzkich sercach, a jego samego uczyni\u0107 w kulturze i spo\u0142ecznej \u015bwiadomo\u015bci narodów". <\/p>\n

Papie\u017c nie straszy, lecz wskazuje na przyk\u0142ad tej, która wszystkim i ka\u017cdemu z osobna poleci\u0142a powtarza\u0107: "Jezu, ufam Tobie". Taka jest dzi\u015b nadzieja dla \u015bwiata. <\/p>\n

96. "TRYPTYK RZYMSKI" – poemat Jana Paw\u0142a II, 6 marca 2003 <\/p>\n

Po 24 pontyfikatu Papie\u017c Wojty\u0142a powraca do poezji, wielkiej pasji swojego \u017cycia, któr\u0105 zarzuci\u0142 – wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce bezpowrotnie – po obj\u0119ciu Stolicy Piotrowej. To by\u0142a \u015bwiatowa sensacja, bowiem jeszcze kilka lat wcze\u015bniej papieskie otoczenie zapewnia\u0142o, \u017ce pisanie poezji to sko\u0144czony rozdzia\u0142 w \u017cyciu Ojca \u015awi\u0119tego. Ale… "Tak\u017ce i tu pozosta\u0142 sob\u0105" – skomentowa\u0142 ten fakt kard. Franciszek Macharski prezentuj\u0105c poemat w domu arcybiskupów krakowskich. Papieskiemu utworowi towarzyszy\u0142a aura niezwyk\u0142ej tajemniczo\u015bci. By\u0142y prasowe przecieki, wyd\u0142u\u017ca\u0142 si\u0119 czas oczekiwania na publikacj\u0119 a\u017c w ko\u0144cu pi\u0119knie wydane dzie\u0142o ujrza\u0142o \u015bwiat\u0142o dzienne i to w nak\u0142adzie przyprawiaj\u0105cym o zawrót g\u0142owy: 300 tys. egzemplarzy! Ca\u0142y nak\u0142ad wykupiono niemal natychmiast. <\/p>\n

Papieskie medytacje s\u0105 pe\u0142ne zadumy nad Bibli\u0105, dzie\u0142em stworzenia, miejscem cz\u0142owieka w \u015bwiecie; nie brak w nich osobistych odniesie\u0144. Zdaniem Czes\u0142awa Mi\u0142osza "Tryptyk" zawiera w wielkim skrócie ca\u0142\u0105 dogmatyk\u0119 katolick\u0105. Ale "Medytacje Jana Paw\u0142a II" (bo taki podtytu\u0142 nosi ten poemat) to tak\u017ce wielka pochwa\u0142a poezji i sztuki i to w trojakim znaczeniu. Oto bowiem g\u0142owa Ko\u015bcio\u0142a katolickiego a zarazem wybitny humanista i filozof uwa\u017ca za stosowne wypowiedzie\u0107 si\u0119 w j\u0119zyku poezji, uznaj\u0105c, \u017ce tym razem nie w homilia, encyklika czy adhortacja b\u0119d\u0105 najw\u0142a\u015bciwszym medium do wypowiedzenia jego my\u015bli. Po drugie przedmiotem znacznej cz\u0119\u015bci "Tryptyku" s\u0105 freski Micha\u0142a Anio\u0142a z Kaplicy Syksty\u0144skiej. Tym samym "S\u0105d ostateczny", który jest arcydzie\u0142em, zostaje dodatkowo uwznio\u015blony poprzez medytacj\u0119 jaka dzie\u0142u temu po\u015bwi\u0119ca sam Papie\u017c. Po trzecie wreszcie trudno przeceni\u0107 fakt, \u017ce dzie\u0142o zyska\u0142o wielkie uznanie laureata literackiej Nagrody Nobla, Czes\u0142awa Mi\u0142osza. Autor „Traktatu teologicznego” swoj\u0105 obecno\u015bci\u0105 u\u015bwietni\u0142 uroczysto\u015b\u0107 prezentacji "Tryptyku". <\/p>\n

97. Czternasta encyklika "Ecclesia de Eucharistia", 17.04.2003 <\/p>\n

Medytacja o Eucharystii, która jest przecie\u017c trudn\u0105 do poj\u0119cia tajemnic\u0105. Dokument zawiera przejmuj\u0105ce sformu\u0142owania teologiczne ("Mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce nie tylko , lecz tak\u017ce ") i refleksje osobiste (do najwy\u017cszej rangi papieskiego dokumentu "trafia" Niegowi\u0107 – pierwsza parafia ks. Wojty\u0142y, który jako Papie\u017c wspomina sprawowane tu Msze). <\/p>\n

98. Podró\u017c apostolska do Chorwacji, 5-9.06.2003. <\/p>\n

Setna pielgrzymka Jana Paw\u0142a II. Papie\u017c przybywa na tereny krwawego konfliktu pomi\u0119dzy katolick\u0105 Chorwacj\u0105 a prawos\u0142awn\u0105 Serbi\u0105 w latach 1991-95. Katolicy i prawos\u0142awni s\u0142uchaj\u0105 Papie\u017c mówi\u0105cego o tym, \u017ce rany wojny wzywaj\u0105 do pojednania. "Niemym \u015bwiadkiem" liturgii w Osijeku jest krzy\u017c z ko\u015bcio\u0142a w Vukowarze z figur\u0105 Chrystusa podziurawion\u0105 przez pociski z serbskich karabinów. Jana Pawe\u0142 II apeluje do chrze\u015bcijan, muzu\u0142manów i \u017cydów o pokojowe budowanie przysz\u0142o\u015bci. Znakiem ekumenicznej i mi\u0119dzyreligijnej nadziei jest uczestnictwo we Mszy \u015bw. w Osijeku delegacji SKP, Ko\u015bcio\u0142ów protestanckich muzu\u0142manów. Papie\u017c beatyfikuje pierwsz\u0105 w dziejach Ko\u015bcio\u0142a Chorwatk\u0119, s. Mari\u0119 Petkovi\u0107, za\u0142o\u017cycielk\u0119 zgromadzenia opiekuj\u0105cego si\u0119 biednymi, chorymi i opuszczonymi. <\/p>\n

99. Pielgrzymka do Lourdes we Francji 14-15 sierpnia 2004. <\/p>\n

Okazj\u0105z okazji 150. rocznicy og\u0142oszenia dogmatu o Niepokalanym Pocz\u0119ciu NMP. Pod znakiem modlitwy chorego papie\u017ca wraz z 300-tysi\u0119czn\u0105 rzesza pielgrzymów, przejmuj\u0105ce wyrazy solidarno\u015bci Papie\u017ca z chorymi i cierpi\u0105cymi, apel o poszanowanie \u017cycia od pocz\u0119cia do naturalnej \u015bmierci <\/p>\n

100. Prezentacja "Pami\u0119ci i to\u017csamo\u015bci" Jana Paw\u0142a II 14 marca 2005 <\/p>\n

Papie\u017c – wielki \u015bwiadek XX wieku – snuje refleksje o przyczynach nazizmu i komunizmu, o z\u0142u w historii i "mierze" jakiej wyznacza jej Opatrzno\u015b\u0107; o narodzie, patriotyzmie, polsko\u015bci, Europie. Mistyk patrzy na histori\u0119 i, snuj\u0105c refleksje "mi\u0119dzy polityk\u0105 a metafizyk\u0105", przypomina o ewangelicznych fundamentach, bez których nie sposób budowa\u0107 historii: ani indywidualnej, ani zbiorowej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jan Pawe\u0142 II – 100 najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 pontyfikatu Publikujemy opracowane przez KAI zestawienie 100. najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 pontyfikatu Jana Paw\u0142a II. 1. INAUGURACJA PONTYFIKATU – ”Nie l\u0119kajcie si\u0119!” – 22.10.1978 Bez przesady mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce atmosfera wyczekiwania obj\u0119\u0142a tego dnia ca\u0142y \u015bwiat. Dla wi\u0119kszo\u015bci Polaków to oczekiwanie miesza\u0142o si\u0119 z rado\u015bci\u0105. Komunistyczne w\u0142adze PRL, które musia\u0142y […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95"}],"collection":[{"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1201,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95\/revisions\/1201"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archiwum.parafiabranszczyk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}